Easter Monday

Easter Monday ni Orílẹ̀-èdè NàìjíríÀ: Ayẹyẹ Ìṣẹ́gun àti Ìsinmi Ọlọ́jọ́ Pípẹ́

Easter Monday jẹ́ ọjọ́ pàtàkì kan nínú kàlẹ́ńdà àwọn Kristẹni kárí ayé, ṣùgbọ́n ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ó ní ìtumọ̀ tó jinlẹ̀ ju ayẹyẹ ìsìn lásán lọ. Ọjọ́ yìí ni ọjọ́ àjọ̀dún tí ó tẹ̀lé Sunday Àjíǹde (Easter Sunday), èyí tí í ṣe ọjọ́ tí àwọn onígbàgbọ́ gbàgbọ́ pé Jésù Krístì jí dìde kúrò nínú òkú lẹ́yìn ọjọ́ kẹta tí wọ́n kàn án mọ́ àgbélébùú. Ní Nàìjíríà, Easter Monday kì í ṣe ọjọ́ ìsìn nìkan, ó jẹ́ ọjọ́ tí ó kún fún ayọ̀, ìpàdé ẹbí, àti fàájì tí ó máa ń mú kí gbogbo orílẹ̀-èdè dákẹ́ rọrọ̀ kúrò nínú iṣẹ́ ojoojúmọ́.

Gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn orílẹ̀-èdè tí ó ní iye àwọn Kristẹni tí ó pọ̀ jùlọ ní Áfíríkà, Nàìjíríà kì í fọwọ́ rọ́ sẹ́yìn rárá nínú ṣíṣe ayẹyẹ yìí. Easter Monday ni ó máa ń parí "Ọ̀sẹ̀ Mímọ́" (Holy Week) tí ó bẹ̀rẹ̀ láti Palm Sunday, tí ó kọjá sí Good Friday. Ó jẹ́ àkókò kan tí ó kún fún ìrònú jinlẹ̀ lórí ìfẹ́ Ọlọ́run sí aráyé, ṣùgbọ́n nígbà tí ó bá fi máa di Monday, afẹ́fẹ́ ayọ̀ àti ìdùnnú ni ó máa ń gbilẹ̀ ní gbogbo ìgboro láti Ìpínlẹ̀ Èkó títí dé Ìpínlẹ̀ Enugu, láti Port Harcourt títí dé Jos.

Ìjẹ́pàtàkì Easter Monday tún rọ̀ mọ́ bí ó ṣe jẹ́ ọjọ́ ìsinmi fún gbogbo ènìyàn. Ó jẹ́ àkókò tí àwọn ènìyàn máa ń lo láti bẹ àwọn mọ̀lẹ́bí wò, láti lọ sí ibi ìgbafẹ́ bíi etí òkun (beaches), àti láti jẹun pọ̀ pẹ̀lú àwọn ọ̀rẹ́. Ó jẹ́ ọjọ́ tí ó máa ń so àwọn ènìyàn pọ̀, láìwo ìyàtọ̀ nínú ìjọ tí ènìyàn ń lọ, nítorí pé ayọ̀ àjíǹde jẹ́ ohun tí gbogbo onígbàgbọ́ ń pín fún ara wọn.

Ìgbà wo ni Easter Monday ní Ọdún 2026?

Ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, Easter Monday ti ọdún 2026 yóò bọ́ sí ọjọ́ Monday, ọjọ́ kẹfà oṣù kẹrin, ìyẹn April 6, 2026. Bí a ṣe ń sọ̀rọ̀ yìí, ó ku ọjọ́ 93 kí a de ọjọ́ àjọ̀dún náà.

Ó ṣe pàtàkì láti mọ̀ pé ọjọ́ Easter Monday kì í dúró sí ojú kan nínú kàlẹ́ńdà bíi Kérésìmesì (tí ó máa ń jẹ́ December 25 ní gbogbo ọdún). Ó jẹ́ "moveable feast," èyí tí ó túmọ̀ sí pé ọjọ́ rẹ̀ máa ń yí padà ní ọdọọdún. Ìdí rẹ̀ ni pé Easter Sunday fúnra rẹ̀ ni a máa ń sọ̀rọ̀ rẹ̀ nípa títẹ̀lé ìrìn òṣùpá (lunar calendar). Gẹ́gẹ́ bí òfin ìjọ, Easter Sunday ni ọjọ́ Sunday àkọ́kọ́ lẹ́yìn tí òṣùpá bá kún tán (full moon) nígbà tí oòrùn bá kọjá ní agbedeméji ayé (vernal equinox). Fún ọdún 2026, ètò yìí ti gbé Easter Monday sí ọjọ́ kẹfà oṣù kẹrin.

Nítorí pé ó jẹ́ Monday, ó máa ń ṣẹ̀dá ohun tí a ń pè ní "long weekend." Èyí máa ń bẹ̀rẹ̀ láti ọjọ́ Friday (Good Friday), tí ó sì máa ń parí sí Easter Monday. Ètò yìí máa ń fún àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní àǹfààní láti sinmi dáadáa kí wọ́n tó padà sí iṣẹ́ ní ọjọ́ Tuesday.

Ìtàn àti Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Easter Monday

Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé Bíbélì kò sọ nípa ayẹyẹ kan pàtó tí ó wáyé ní ọjọ́ Monday lẹ́yìn àjíǹde, àṣà àti ìtàn ìjọ Kristẹni ti sọ ọjọ́ yìí di mímọ́ láti ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọ̀rúndún sẹ́yìn. Ní ìgbà àtijọ́, ayẹyẹ Àjíǹde máa ń gùn fún gbogbo ọ̀sẹ̀ kan, ṣùgbọ́n bí àkókò ṣe ń lọ, wọ́n dín in kù sí ọjọ́ Monday nìkan gẹ́gẹ́ bí ọjọ́ ìsinmi lẹ́yìn àjọ̀dún ńlá ti Sunday.

Ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ìtàn Easter Monday kò lè ya sọ́tọ̀ kúrò nínú ìtàn bí ẹ̀sìn Kristẹni ṣe wọ orílẹ̀-èdè náà láti ọwọ́ àwọn míṣọ́nnárì ní ọ̀rúndún kọkàndínlógún (19th century). Àwọn míṣọ́nnárì wọ̀nyí mú àwọn àṣà Ìwọ̀-Oòrùn dání, èyí tí ó kan ṣíṣe ayẹyẹ Easter Monday gẹ́gẹ́ bí ọjọ́ láti fi ayọ̀ hàn fún ìṣẹ́gun lórí ikú. Ní àkókò amúnisìn (colonial era), ìjọba ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì sọ ọjọ́ náà di ọjọ́ ìsinmi òfin (bank holiday), àṣà tí Nàìjíríà tẹ̀lé títí di ìgbà tí ó gba òmìnira ní ọdún 1960.

Lónìí, Easter Monday ti di apá kan àṣà wa ní Nàìjíríà. Ó jẹ́ ọjọ́ tí a fi ń rántí ìpàdé tí Jésù ní pẹ̀lú àwọn ọmọ-ẹ̀yìn rẹ̀ lójú ọ̀nà Ẹmáuù (Emmaus). Gẹ́gẹ́ bí Ìhìn rere Lúùkù ṣe sọ, àwọn ọmọ-ẹ̀yìn méjì ń rìn lọ sí abúlé Ẹmáuù nígbà tí Jésù tí ó ti jí dìde darapọ̀ mọ́ wọn, ṣùgbọ́n wọn kò mọ̀ ọ́n títí di ìgbà tí ó fi bùrẹ́dì fún wọn. Ìdí nìyí tí ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìjọ ní Nàìjíríà fi ń ṣètò "Galilee" ní ọjọ́ Easter Monday – ètò kan nínú èyí tí àwọn ọmọ ìjọ máa ń pé jọ sí ibi gbangba láti jẹun, láti jó, àti láti ṣeré gẹ́gẹ́ bí àpẹẹrẹ ìpàdé ayọ̀ náà.

Bí Àwọn Ọmọ Nàìjíríà Ṣe Ń Ṣe Ayẹyẹ Easter Monday

Ayẹyẹ Easter Monday ní Nàìjíríà kún fún oríṣiríṣi àṣà tí ó yàtọ̀ láti agbègbè kan sí òmíràn, ṣùgbọ́n ohun tí ó wọpọ̀ jùlọ ni pé ó jẹ́ ọjọ́ fún ìgbafẹ́ ní gbangba.

1. Ètò "Galilee"

Èyí ni ayẹyẹ tí ó lókìkí jùlọ láàárín àwọn Kristẹni ní Nàìjíríà, pàápàá jùlọ ní apá Gúúsù-Ìwọ̀-Oòrùn (South-West) àti Gúúsù-Ìlà-Oòrùn (South-East). Àwọn ìjọ bíi Anglican, Methodist, àti Catholic máa ń ṣètò ìpàdé sí orí òkè tàbí nínú ọgbà ńlá kan. Àwọn ènìyàn máa ń mú oúnjẹ bíi ìrẹ́sì (Jollof rice), mọ́ín-mọ́ín, àti ẹran dání. Orin ìyìn àti ijó máa ń wà níbẹ̀, àwọn ọmọdé sì máa ń ní àǹfààní láti ṣeré lórí "bouncing castle" tàbí kópa nínú ìdíje oríṣiríṣi.

2. Lílọ sí Etí Òkun (Beach Hangouts)

Ní àwọn ìlú tí ó wà ní etí omi bíi Èkó (Lagos), Port Harcourt, àti Calabar, Easter Monday ni ọjọ́ tí àwọn ènìyàn máa ń pọ̀ jùlọ ní etí òkun. Láti Kuramo Beach títí dé Elegushi tàbí Landmark Beach ní Èkó, ẹgbẹẹgbẹ̀rún ènìyàn ni wọ́n máa ń pé jọ láti gbọ́ orin láti ọwọ́ àwọn olórin olókìkí, láti gun ẹṣin, tàbí láti kàn jẹ afẹ́fẹ́ tútù látòkè òkun.

3. Àsè Ẹbí (Family Reunions)

Fún ọ̀pọ̀lọpọ̀, Easter Monday jẹ́ ọjọ́ láti wà nílé pẹ̀lú ẹbí. Nítorí pé ọ̀pọ̀ ènìyàn máa ń rìnrìn àjò lọ sí abúlé wọn fún Easter, ọjọ́ Monday yìí ni wọ́n máa ń lò láti ṣe àpèjẹ ńlá fún gbogbo mọ̀lẹ́bí. Wọ́n máa ń pa ẹran, wọ́n á sì se oúnjẹ aládùn láti pín fún àwọn aládùúgbò, títí kan àwọn tí kì í ṣe Kristẹni, gẹ́gẹ́ bí àmì ìfẹ́.

4. Àwọn Ayẹyẹ Àṣà (Cultural Festivals)

Ní àwọn agbègbè kan, Easter Monday máa ń bọ́ sí àkókò tí wọ́n ń ṣe àwọn ayẹyẹ àṣà ìbílẹ̀. Fún àpẹẹrẹ, ní àwọn apá kan ní Ìpínlẹ̀ Kogi tàbí ní ilẹ̀ Ìgbò, àwọn ẹgbẹ́ máa ń ṣètò ijó mọ́mọ́wù (masquerades) láti fi ṣe ayẹyẹ àkókò náà. Èyí máa ń fi hàn pé ní Nàìjíríà, ẹ̀sìn àti àṣà máa ń rìn papọ̀ ní ọ̀pọ̀ ìgbà.

Oúnjẹ Pàtàkì fún Easter Monday

Kò sí ayẹyẹ ní Nàìjíríà láìsí oúnjẹ. Easter Monday máa ń jẹ́ ọjọ́ "ìjẹ-mú." Àwọn oúnjẹ tí ó máa ń wọpọ̀ ni: Jollof Rice: Èyí ni "ọba" gbogbo ayẹyẹ. Jollof rice ti Easter Monday máa ń ní adùn ọ̀tọ̀, pàápàá tí wọ́n bá sè é lórí igi (party jollof). Pounded Yam (Iyán) àti Ẹ̀fọ́ Rírọ̀: Èyí jẹ́ oúnjẹ ọlá fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ ẹbí, pàápàá ní agbègbè Ìdílé (Hinterland). Ẹran Oríṣiríṣi: Láti ẹran adìye títí dé ẹran ọ̀yà tàbí ẹran ewúrẹ́ tí wọ́n fi ṣe "Asun" (grilled goat meat). Ohun mímu: Àwọn ọmọ Nàìjíríà máa ń lo àkókò yìí láti mu ẹmu tàbí àwọn ohun mímu míràn tí ó máa ń mú ara yá fún ayẹyẹ.

Àwọn Ohun tí Ó Yẹ Kí O Mọ̀ (Practical Information)

Bí o bá ń gbé ní Nàìjíríà tàbí o fẹ́ ṣèbẹ̀wò ní àkókò Easter 2026, àwọn nǹkan wọ̀nyí ṣe pàtàkì láti mọ̀:

1. Ìrìn-Àjò: Àwọn ọ̀nà máa ń kún fún ọkọ̀ ní ọjọ́ Monday nítorí àwọn ènìyàn tí wọ́n ń padà sí ìlú tí wọ́n ti ń ṣiṣẹ́. Bí o bá fẹ́ rìnrìn àjò, ó sàn kí o kúrò ní kùtùkùtù tàbí kí o dúró títí di Tuesday.
2. Ètò Ààbò: Nítorí pé àwọn ènìyàn máa ń pọ̀ ní ibi gbangba, àwọn ọlọ́pàá máa ń pọ̀ ní ojú títì láti rí i pé kò sí rògbòdìyàn. Ó dára láti ṣọ́ra nínú ogunlọ́gọ̀ ènìyàn.
3. Ọjà àti Ìṣòwò: Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọjà máa ń tà ní ọjọ́ yìí nítorí àwọn ènìyàn tí wọ́n fẹ́ ra nǹkan fàájì, ṣùgbọ́n àwọn ilé-iṣẹ́ ńlá máa ń tìpa.
4. Ojú Ọjọ́: Oṣù kẹrin (April) ní Nàìjíríà máa ń jẹ́ àkókò tí òjò ń bẹ̀rẹ̀ sí ní rọ̀. Ó ṣeé ṣe kí òjò rọ̀ ní ọjọ́ Easter Monday, nítorí náà, ó dára láti mú umbrella dání bí o bá ń lọ sí "Galilee" tàbí etí òkun.

Ṣé Ọjọ́ Ìsinmi ni Easter Monday?

Bẹ́ẹ̀ ni, Easter Monday jẹ́ ọjọ́ ìsinmi òfin (Public Holiday) ní gbogbo orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Èyí túmọ̀ sí pé: Ilé-iṣẹ́ Ìjọba: Gbogbo wọn yóò wà ní títìpa. Ilé-ìfowópamọ́ (Banks): Wọn kì í ṣiṣẹ́ ní ọjọ́ yìí.