Holiday Details
- Holiday Name
- International Women's Day observed
- Country
- Kyrgyzstan
- Date
- March 9, 2026
- Day of Week
- Monday
- Status
- 65 days away
- About this Holiday
- International Women's Day is a public holiday in Kyrgyzstan
International Women's Day observed
Kyrgyzstan • March 9, 2026 • Monday
65
Days
14
Hours
25
Mins
39
Secs
until International Women's Day observed
Asia/Bishkek timezone
About International Women's Day observed
Also known as: Эл аралык аялдар күнү
8-март — Эл аралык аялдар күнү: Кыргызстандагы майрамдоо салты жана мааниси
Кыргызстанда 8-март — Эл аралык аялдар күнү жыл сайын өзгөчө жылуулук, сый-урмат жана кубаныч менен белгиленүүчү эң негизги майрамдардын бири. Бул күн жөн гана календардагы кызыл дата эмес, бул — аялзатынын коомдогу ордун даңазалаган, энелерге, эже-сиңдилерге жана кесиптеш айымдарга терең таазым эткен күн. Кыргыз элинин маданиятында аял киши ар дайым үйдүн куту, коломтонун сакчысы жана мээримдин булагы катары сыйланып келген. Ошондуктан, бул майрам өлкөбүздө мамлекеттик деңгээлде да, ар бир үй-бүлөдө да чоң мааниге ээ.
Бул майрамдын өзгөчөлүгү анын көп кырдуулугунда. Бир жагынан, бул жаздын келишин, жаратылыштын ойгонушун жана сулуулукту чагылдырса, экинчи жагынан, аялдардын укуктары үчүн күрөшүнүн, теңчиликтин жана эркиндиктин символу болуп саналат. Кыргызстанда бул күнү гүл саткан дүкөндөрдө кезектер көбөйүп, көчөлөрдө майрамдык маанай өкүм сүрөт. Эркектер жашына карабай аялзатына белек берип, жакшы каалоо-тилектерин айтууга шашылышат. Бул күнү өлкө боюнча расмий иш-чаралардан тарта, бейрасмий үй-бүлөлүк кечелерге чейин уюштурулуп, аялдардын коомго кошкон салымы баса белгиленет.
2026-жылы 8-март качан белгиленет?
Кыргызстанда Эл аралык аялдар күнү жыл сайын туруктуу бир датада — 8-мартта белгиленет. Бул дата өзгөрбөйт жана өлкөнүн Эмгек кодексине ылайык, расмий түрдө дем алыш күн болуп саналат.
Майрамдын күнү: March 9, 2026 Аптанын күнү: Monday Майрамга чейин калган убакыт: 65 күн калды
Бул күнү мамлекеттик мекемелер, мектептер жана көптөгөн жеке ишканалар иштебейт. Эгерде 8-март ишемби же жекшемби күнгө туш келип калса, анда дем алыш күнү андан кийинки иш күнүнө жылдырылат. Бирок 2026-жылы майрам иш күнүнө туш келгендиктен, кыргызстандыктар бул күнү эс алышат.
Тарыхы жана келип чыгышы
8-марттын тарыхы терең жана татаал. Анын тамыры ХХ кылымдын башындагы жумушчу аялдардын социалдык жана саясий укуктары үчүн жүргүзгөн күрөшүнө барып такалат. 1917-жылы Орусия империясында аялдардын "Нан жана тынчтык" деген ураан алдындагы иш таштоосу падышалык режимдин кулашына жана аялдарга шайлоо укугунун берилишине чоң түрткү болгон.
Кыргызстан Советтер Союзунун курамында болгон кезде, бул майрам идеологиялык мүнөзгө ээ болуп, аялдардын коммунизмди куруудагы, эмгектеги жана согуш талаасындагы эрдиктерин даңазалоо үчүн колдонулган. 1965-жылы гана СССРде 8-март расмий түрдө дем алыш күн деп жарыяланган. Эгемендүүлүк алгандан кийин Кыргызстан бул салтты сактап калды, бирок майрамдын маңызы бир аз өзгөрдү. Бүгүнкү күндө ал саясий мүнөздөн көрө, көбүрөөк үй-бүлөлүк, лирикалык жана социалдык мааниге ээ болду. 2025-жылы Бириккен Улуттар Уюму Кыргызстандагы аялдар кыймылынын 100 жылдык мааракесин белгилеп, өлкөбүздөгү гендердик теңчиликке карай ташталган кадамдарды жогору баалады.
Кыргызстанда майрамдоо салттары
Кыргызстанда 8-мартты белгилөө бир нече деңгээлде өтөт. Бул салттар советтик мурас менен заманбап баалуулуктардын айкалышынан турат:
1. Үй-бүлөлүк майрамдоо
Үй-бүлөдө бул күн энелерге жана чоң энелерге өзгөчө көңүл буруу менен башталат. Эркек балдар жана аталар эртең менен эрте туруп, майрамдык дасторкон даярдашат же белектерди камдашат. Салттуу түрдө гүлдөр (өзгөчө жоогазындар жана мимозалар) эң негизги белек болуп саналат. Мындан тышкары, таттуулар, атырлар же тиричиликке керектүү буюмдар берилет. Кечинде бүтүндөй үй-бүлө чогулуп, сый тамак үстүндө майрамды белгилешет. Дасторконго кыргыздын улуттук тамактары (бешбармак, боорсок) менен бирге заманбап салаттар жана торттор коюлат.2. Жумуш ордундагы куттуктоолор
Майрам алдындагы иш күнү (адатта 7-мартта) мекеме-ишканаларда кызуу даярдыктар көрүлөт. Эркек кесиптештер аялдар үчүн чакан концерттик программаларды, фуршеттерди уюштуруп, белектерди тапшырышат. Бул салт корпоративдик маданияттын ажырагыс бөлүгү болуп калган. Мектептерде жана бала бакчаларда балдар энелери үчүн өз колдору менен открыткаларды жасап, майрамдык кечелерди өткөрүшөт.3. Коомдук жана маданий иш-чаралар
Бишкек, Ош сыяктуу ири шаарларда мамлекеттик деңгээлдеги концерттер өткөрүлөт. Улуттук филармонияда же опера жана балет театрында белгилүү артисттердин катышуусунда салтанаттуу кечелер уюштурулат. Президент же өкмөт башчысы өлкөнүн бардык аялзатын куттуктап, ар кайсы тармакта ийгиликке жетишкен айымдарга мамлекеттик сыйлыктарды тапшырат.4. Жарандык активдүүлүк жана марштар
Соңку жылдары Кыргызстанда 8-марттын баштапкы мааниси — аялдардын укуктары үчүн күрөш — кайрадан жандана баштады. Бишкек шаарында жыл сайын "Аялдардын тилектештик маршы" өткөрүлөт. Бул маршка катышкандар үй-бүлөлүк зомбулукка каршы туруу, гендердик теңчилик, аялдардын билим алуусу жана чечим кабыл алуу деңгээлиндеги орду тууралуу маселелерди көтөрүшөт. Катышуучулар үчүн бул күн жөн гана гүл алуу эмес, өз укуктарын коргоо жана коомдогу көйгөйлөргө көңүл бурдуруу мүмкүнчүлүгү.Коноктор жана чет өлкөлүктөр үчүн практикалык маалыматтар
Эгерде сиз 8-март күнү Кыргызстанда болсоңуз, төмөнкү жагдайларды эске алууңуз зарыл:
Эмнелер жабык болот: Банктар, мамлекеттик мекемелер, почта бөлүмдөрү жана мектептер жабык болот. Көптөгөн кеңсе кызматкерлери үчүн бул толук кандуу эс алуу күнү. Эмнелер ачык болот: Соода борборлору, базарлар, ресторандар жана кафелер ачык эле болбостон, бул күнү абдан көп кардарларды кабыл алышат. Эгерде сиз кечкисин ресторанга барууну пландасаңыз, үстөлдү бир нече күн мурун ээлеп коюуну сунуштайбыз. Коомдук транспорт: Автобустар, троллейбустар жана маршруттук таксилер кадимки тартипте, бирок дем алыш күндүн графиги менен иштешет. Гүл сатып алуу: 7- жана 8-март күндөрү гүлдөрдүн баасы кадимки күндөргө караганда 2-3 эсеге кымбатташы мүмкүн. Эң популярдуу гүлдөр — жоогазындар, розалар жана жаздын символу болгон сары мимозалар. Аба ырайы: Марттын башында Кыргызстанда аба ырайы туруксуз болот. Бишкекте температура 0°Cден +10°Cге чейин болушу мүмкүн, кээде жамгыр же кар жаашы ыктымал. Тоолуу аймактарда дагы деле кыш өкүм сүрөт. Ошондуктан, жылуу кийинип алганыңыз оң.
- Сый көрсөтүү: Жергиликтүү аялдарга (мейманкананын кызматкерлерине, тааныштарга же кесиптештерге) кичинекей болсо да гүл же таттуу берүү абдан жылуу кабыл алынат. Бул жергиликтүү маданиятка болгон сыйыңызды көрсөтөт.
Майрамдын атмосферасы
8-мартта Кыргызстандын шаарлары менен айылдарында өзгөчө бир майрамдык дух сезилет. Эркектердин колундагы гүлдөр, аялдардын жүзүндөгү жылмаюу, радио жана телекөрсөтүүлөрдөн жаңырган куттуктоолор айланага шаң кошот. Бул күнү адамдар бири-бирине мээримдүүрөөк болуп, жашоонун сулуулугун сезүүгө аракет кылышат.
Ошол эле учурда, коомдогу талкуулар бул майрамдын маанисин тереңдетүүдө. Көптөгөн жаш кыздар үчүн бул күн гүл алуу менен эле чектелбестен, өзүн-өзү өнүктүрүү, эркиндик жана мүмкүнчүлүктөр тууралуу ойлонуу күнү. Кыргызстанда аялдар ишкерликте, саясатта, илимде жана спортто чоң ийгиликтерге жетишип келишет. 8-март — мына ушул ийгиликтерди белгилөө жана келечекке ишенимдүү кадам таштоо күнү.
Жыйынтык: Бул күн дем алышпы?
Ооба, Кыргызстандын мыйзамдарына ылайык, 8-март — Эл аралык аялдар күнү расмий мамлекеттик майрам жана дем алыш күн болуп саналат. Бул күнү бүткүл өлкө эс алат. 2026-жылы бул майрам Monday күнүнө туура келгендиктен, кыргызстандыктар үчүн аптанын ортосунда же башында жакшы бир эс алуу жана жакындарына көңүл бөлүү мүмкүнчүлүгү түзүлөт.
Кыргызстандагы 8-март — бул тарыхый тамырлар, советтик салттар жана заманбап демократиялык баалуулуктар бириккен уникалдуу майрам. Ал аялзатынын назик экенин гана эмес, алардын күчүн, кайратын жана коомду алдыга жылдыруучу улуу күч экенин дагы бир жолу далилдейт. Эгер сиз бул күнү Кыргызстанда болсоңуз, бул жылуу жана мээримдүү майрамдын бир бөлүгү болууну унутпаңыз.
Frequently Asked Questions
Common questions about International Women's Day observed in Kyrgyzstan
Кыргызстанда Аялдардын эл аралык күнү March 9, 2026, Monday күнү белгиленет. Бул маанилүү датага чейин учурда 65 күн калды. Майрам жыл сайын туруктуу түрдө 8-мартта өткөрүлөт, бирок 2026-жылы календардык өзгөчөлүктөргө байланыштуу расмий эс алуу жана иш-чаралар ушул күндөргө туш келет.
Ооба, 8-март Кыргызстанда расмий мамлекеттик майрам жана жумуш эмес күн болуп саналат. Бул күнү бардык мамлекеттик мекемелер, мектептер, университеттер жана банктар жабык болот. Эгерде майрам дем алыш күндөрүнө туш келсе, анда өкмөттүн токтому менен кошумча эс алуу күндөрү берилиши мүмкүн. Ошол эле учурда соода борборлору, ресторандар жана тейлөө тармактары майрамдык маанайда ишин уланта беришет.
Бул майрам Кыргызстанга Советтер Союзунан мурас катары калган жана 1965-жылы расмий түрдө дем алыш күнү деп жарыяланган. Анын түпкү тамыры аялдардын эмгек укуктары, теңчилик жана шайлоо укугу үчүн күрөшүнө барып такалат. Бүгүнкү күндө бул күн аялдардын коомдогу, үй-бүлөдөгү жана мамлекеттин өнүгүүсүндөгү ролун баалоо максатын көздөйт. 2025-жылы Кыргызстандын аялдар кыймылынын 100 жылдык мааракеси белгиленип, бул датанын тарыхый мааниси дагы бир ирет тастыкталды.
Майрамдоо салты абдан жагымдуу жана жылуу маанайда өтөт. Эркектер апаларына, жубайларына, кыздарына жана кесиптеш аялдарына гүл (өзгөчө жоогазын жана мимоза), таттууларды жана белектерди беришет. Үй-бүлөлөр чогулуп, салттуу тамактар менен коштолгон майрамдык дасторкон жайышат. Ошондой эле жумуш орундарында жана билим берүү мекемелеринде аялдардын жетишкендиктерин куттуктаган салтанаттуу иш-чаралар, концерттер уюштурулат.
Бишкек сыяктуу ири шаарларда маданий программалар, концерттер жана жарманкелер өткөрүлөт. Акыркы жылдары майрамдын маңызына укук коргоочу аспекттер көбүрөөк кошулууда. Аялдар уюмдары гендердик теңчилик, үй-бүлөлүк зомбулукка каршы күрөш жана аялдардын эркиндиги тууралуу маалымдуулукту жогорулатуу үчүн тынчтык жүрүштөрүн жана талкууларды уюштуруп келишет. Ала-Тоо аянтында жана башка коомдук жайларда майрамдык флешмобдорду көрүүгө болот.
Эгер сиз бул күндөрү Кыргызстанда болсоңуз, мамлекеттик мекемелер жана банктар жабык болорун эске алыңыз. Коомдук транспорт кадимки тартипте иштейт. Сиз жергиликтүү маданиятка сый көрсөтүү үчүн тааныш аялдарга гүл тартууласаңыз болот. Бишкектин борбордук көчөлөрүндө сейилдөө жана майрамдык маанайды сезүү үчүн ыңгайлуу убакыт. Март айынын башында аба ырайы өзгөрүлмө (0–10°C) болуп, кар же жамгыр жаашы мүмкүн, андыктан жылуу кийинип алганыңыз оң.
Ооба, мамлекеттик мекемелерден айырмаланып, жеке сектор, өзгөчө тейлөө тармагы бул күнү абдан активдүү иштейт. Ресторандарда жана кафелерде бош орундар жок болушу мүмкүн, андыктан алдын ала орун ээлеп коюу сунушталат. Гүл дүкөндөрү жана белек сатуучу жайлар күнү-түнү иштеп, кардарлардын агымы абдан көп болот. Базарлар жана соода борборлору да келүүчүлөр үчүн ачык болуп, майрамдык арзандатууларды сунушташы мүмкүн.
Кыргызстандагы 8-март Батыш өлкөлөрүнө караганда советтик салттар менен заманбап феминисттик кыймылдардын айкалышы катары өзгөчөлөнөт. Бул жерде майрам бир эле учурда үй-бүлөлүк мүнөзгө ээ (аялдарды сыйлоо) жана коомдук-саясий мааниге ээ (укуктар үчүн күрөш). Башка мамлекеттерде бул күн жөн гана иш күнү болушу мүмкүн, ал эми Кыргызстанда бул бүтүндөй өлкө деңгээлинде белгиленүүчү, гүлгө толгон, абдан масштабдуу жана расмий статусу бар чоң майрам.
Historical Dates
International Women's Day observed dates in Kyrgyzstan from 2014 to 2015
| Year | Day of Week | Date |
|---|---|---|
| 2015 | Monday | March 9, 2015 |
| 2014 | Monday | March 10, 2014 |
Note: Holiday dates may vary. Some holidays follow lunar calendars or have different observance dates. Purple indicates weekends.
About Kyrgyzstan
- Country Code
- KG
- Continent
- Asia
- Total Holidays
- 11