International Labor Day

Tổng quan về Ngày Quốc tế Lao động tại Việt Nam

Ngày Quốc tế Lao động, hay còn được gọi thân mật là Ngày Quốc tế Thiếu nhi 1/5 (theo cách gọi của người dân miền Nam Việt Nam trước đây) hoặc đơn giản là Ngày Lao động, là một trong những ngày lễ lớn và có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong đời sống xã hội cũng như văn hóa của người dân Việt Nam. Đây không chỉ là một ngày nghỉ thông thường mà còn là dịp để cả dân tộc tưởng nhớ, tri ân và tôn vinh những giá trị của người lao động – những người trực tiếp làm ra của cải vật chất và tinh thần cho xã hội.

Bản chất của ngày lễ này mang tính chất quốc tế và cộng đồng sâu sắc. Nó xuất phát từ phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân trên thế giới vào cuối thế kỷ 19, đòi hỏi các quyền lợi cơ bản như giảm giờ làm, tăng lương và cải thiện điều kiện lao động. Tại Việt Nam, ngày lễ này còn được hòa quyện với truyền thống yêu nước và tinh thần đoàn kết của dân tộc. Nó trở thành biểu tượng cho sự bình đẳng, công bằng xã hội và sự phát triển bền vững của đất nước. Không khí của ngày lễ này thường rất đặc biệt: nó không quá ồn ào, náo nhiệt như Tết Nguyên đán, nhưng lại mang một màu sắc ấm áp, sum vầy và tràn ngập không khí của sự thư giãn sau những ngày làm việc vất vả.

Điều làm cho Ngày Quốc tế Lao động tại Việt Nam trở nên đặc biệt chính là vị thế của nó trong hệ thống các ngày lễ, Tết. Nó thường được tổ chức ngay sau Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4), tạo thành một kỳ nghỉ dài liên tiếp. Điều này không chỉ tạo điều kiện cho người dân nghỉ ngơi mà còn là cơ hội để họ tổ chức các hoạt động văn hóa, thể thao, du lịch và về thăm quê hương. Đối với nhiều người, đây là khoảng thời gian quý báu để hàn gắn, kết nối và nạp lại năng lượng cho bản thân và gia đình trước khi quay trở lại với guồng quay của công việc.

Ngày Quốc tế Lao động 2026 sẽ diễn ra vào ngày nào?

Trong năm 2026, Ngày Quốc tế Lao động chính thức rơi vào ngày Friday, ngày May 1, 2026. Đây là một sự kiện được rất nhiều người mong đợi, đặc biệt là sau hai ngày lễ lớn liên tiếp trước đó của tháng 4.

Ngày lễ này có tính chất cố định hoàn toàn về mặt lịch dương. Hàng năm, nó luôn được tổ chức vào ngày mùng 1 tháng 5. Do đó, người dân và các cơ quan tổ chức có thể dễ dàng sắp xếp kế hoạch cho các hoạt động nghỉ ngơi, du lịch hay các sự kiện cộng đồng từ rất sớm. Tính ổn định của ngày lễ giúp cho các gia đình có thể lên kế hoạch cho các chuyến đi dài ngày một cách thuận tiện hơn bao giờ hết.

Thời gian đếm ngược đến ngày lễ này là 73 ngày. Đây là khoảng thời gian để mọi người hoàn tất các công việc còn dang dở, chuẩn bị cho một kỳ nghỉ trọn vẹn. Với việc năm 2026 có ngày lễ rơi vào thứ Sáu, nó càng trở nên đặc biệt có ý nghĩa vì nó đánh dấu sự bắt đầu của một kỳ nghỉ cuối tuần dài, tạo điều kiện tối đa cho người dân thư giãn và vui chơi.

Nguồn gốc và ý nghĩa lịch sử

Ngày Quốc tế Lao động có một lịch sử lâu đời và đầy đấu tranh, bắt nguồn từ phong trào công nhân thế giới. Vào ngày 1/5/1886, hơn 200.000 công nhân ở Chicago (Hoa Kỳ) đã đồng loạt đình công, xuống đường biểu tình đòi hỏi một ngày làm việc 8 giờ. Đây là một cuộc đấu tranh vô cùng gian khổ và quyết liệt. Biến cố này đã để lại dấu ấn sâu sắc và trở thành nguồn cảm hứng cho phong trào công nhân quốc tế. Năm 1889, tại Đại hội Quốc tế第二代 (Quốc tế II) ở Paris, các đại biểu đã thống nhất lấy ngày 1/5 làm Ngày Quốc tế Lao động để tưởng niệm các liệt sĩ của cuộc đấu tranh ở Chicago và để tiếp tục phong trào đòi quyền lợi cho người lao động.

Tại Việt Nam, Ngày Quốc tế Lao động du nhập và trở thành một phần không thể thiếu của phong trào cách mạng ngay từ rất sớm. Dưới thời thuộc địa, ngày này là dịp để công nhân, viên chức và người lao động biểu thị sự đoàn kết, tinh thần phản kháng chống lại áp bức bóc lột của thực dân và phong kiến. Sau khi Cách mạng tháng Tám thành công, Đảng Cộng sản Đông Dương và chính quyền non trẻ đã chính thức công nhận và tổ chức ngày này một cách long trọng. Trong giai đoạn kháng chiến chống Mỹ, ngày 1/5 cũng là một trong những ngày lễ lớn để động viên tinh thần chiến đấu của quân và dân ta.

Ngày nay, ý nghĩa của Ngày Quốc tế Lao động tại Việt Nam đã có sự chuyển đổi nhất định, phù hợp với bối cảnh hòa bình và phát triển. Nó không chỉ là ngày tôn vinh giai cấp công nhân mà còn là ngày tôn vinh tất cả những người lao động, bao gồm cả nông dân, trí thức, công chức, viên chức và người lao động trong các thành phần kinh tế khác. Nó là dịp để biểu dương những thành tích lao động sản xuất, những sáng tạo khoa học kỹ thuật và những đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để các cấp chính quyền, tổ chức đoàn thể nhìn lại việc thực hiện các chính sách về lao động, việc làm, đời sống vật chất và tinh thần của người lao động.

Các hoạt động truyền thống và cách người dân đón lễ

Ngày Quốc tế Lao động tại Việt Nam mang một không khí rất riêng, khác biệt so với các ngày lễ lớn khác như Tết Nguyên đán hay Tết Dương lịch. Nếu như Tết là để đoàn tụ gia đình, sum vầy bên mâm cơm cúng tổ tiên, thì ngày 1/5 lại là ngày của "xả hơi" và "đi chơi". Dưới đây là những cách đón lễ phổ biến nhất:

1. Du lịch và nghỉ ngơi

Đây là hoạt động phổ biến và được chờ đợi nhất. Vì ngày lễ này nằm ngay sau kỳ nghỉ lễ 30/4 (Ngày Giải phóng), nên người dân thường kết hợp cả hai ngày để tạo thành một kỳ nghỉ dài. Các điểm du lịch trong nước như Đà Nẵng, Nha Trang, Phú Quốc, Đà Lạt, hay các tỉnh Tây Bắc, thường xuyên trong tình trạng "cháy phòng" vào thời gian này. Các gia đình thường lên kế hoạch từ vài tháng trước để đặt vé máy bay, tàu hỏa hoặc ô tô riêng. Không khí ở các điểm du lịch rất nhộn nhịp, tấp nập du khách.

Bên cạnh các điểm du lịch lớn, nhiều người chọn cách đi picnic, cắm trại ở các công viên, khu du lịch sinh thái gần nhà để tiết kiệm chi phí và thời gian di chuyển. Các hoạt động ngoài trời như leo núi, đi bộ, picnic là lựa chọn lý tưởng để thay đổi không khí sau những ngày làm việc căng thẳng.

2. Về quê thăm gia đình

Đối với những người lao động làm việc xa quê, đặc biệt là ở các thành phố lớn như Hà Nội và TP.HCM, ngày lễ là dịp hiếm hoi để họ trở về quê hương. Các bến xe, nhà ga, sân bay vào những ngày này luôn trong tình trạng quá tải. Những chuyến xe đò chật kín người, mang theo bao nhiêu là quà cáp và tình cảm của những người con xa quê trở về với cha mẹ, người thân. Những bữa cơm gia đình đầm ấm, những cuộc trò chuyện bên hiên nhà là cách xả stress hiệu quả nhất.

3. Gia đình sum họp và vui chơi giải trí

Ngay cả khi không đi du lịch hay về quê, nhiều gia đình cũng tranh thủ thời gian này để tổ chức các hoạt động vui chơi trong ngày. Các trung tâm thương mại, công viên, rạp chiếu phim, và các khu vui chơi giải trí luôn tấp nập người ra vào. Các bậc phụ huynh thường đưa con em đi chơi, mua sắm, xem phim, hoặc đơn giản là cùng nhau nấu một bữa ăn ngon tại nhà. Đây cũng là thời điểm các khu vui chơi tổ chức các chương trình khuyến mãi, giảm giá lớn để thu hút khách hàng.

4. Tham gia các hoạt động văn hóa, thể thao

Tại một số địa phương, các tổ chức công đoàn, cơ quan, đơn vị có thể tổ chức các hoạt động chào mừng ngày Quốc tế Lao động. Các hoạt động này có thể bao gồm: Các giải thi đấu thể thao: Bóng đá, cầu lông, chạy marathon, bơi lội... nhằm rèn luyện sức khỏe và tăng cường tinh thần đoàn kết. Hội thi văn nghệ: Các chương trình ca múa nhạc, tổ chức văn nghệ quần chúng để tạo không khí vui tươi, lành mạnh. Các hoạt động từ thiện, xã hội: Một số tổ chức công đoàn có thể tổ chức các hoạt động đền ơn đáp nghĩa, thăm hỏi và tặng quà cho các gia đình thương binh, liệt sĩ, hoặc những người lao động có hoàn cảnh khó khăn.

Mặc dù các cuộc diễu hành, mít tinh lớn mang tính chất chính trị như trước đây đã ít thấy hơn, nhưng ở một số nơi, vẫn có thể có các buổi mít tinh chào mừng quy mô nhỏ tại các cơ quan, xí nghiệp để biểu dương các cá nhân, tập thể lao động tiên tiến.

Thông tin thiết thực cho khách du lịch và người nước ngoài sinh sống tại Việt Nam

Nếu bạn là một du khách hay một người nước ngoài đang sinh sống và làm việc tại Việt Nam, việc hiểu rõ các quy tắc và thông lệ trong ngày Quốc tế Lao động sẽ giúp bạn có một kỳ nghỉ trọn vẹn và tránh được những bất tiện không đáng có.

1. Giao thông và đi lại

Tình hình chung: Các phương tiện giao thông công cộng tại các thành phố lớn như Hà Nội và TP.HCM vẫn hoạt động, nhưng các tuyến đường ra ngoại ô, ra các bến xe, nhà ga, sân bay sẽ rất đông đúc. Các tuyến cao tốc, quốc lộ hướng về các tỉnh lân cận hay các điểm du lịch lớn thường xuyên bị ùn tắc giao thông vào các ngày cao điểm. Lời khuyên: Nếu bạn không có kế hoạch du lịch xa, hãy ở lại trong thành phố và tham quan các địa điểm gần nhà. Nếu bạn phải di chuyển, hãy lên đường thật sớm để tránh kẹt xe. Đặt vé máy bay, tàu hỏa, xe khách từ rất sớm là điều bắt buộc nếu bạn muốn đi trong kỳ nghỉ này.

2. Dịch vụ và cơ sở vật chất

Các cơ quan công sở, ngân hàng: Đóng cửa. Cửa hàng, trung tâm mua sắm: Các trung tâm thương mại lớn, các cửa hàng tiện lợi, cửa hàng bách hóa hóa tổng hợp thường mở cửa bình thường, thậm chí còn mở cửa muộn hơn để phục vụ nhu cầu mua sắm của người dân. Nhà hàng, quán ăn: Các nhà hàng, quán ăn, quán cà phê ở các khu du lịch, trung tâm thành phố thường mở cửa. Tuy nhiên, ở các khu vực nông thôn hoặc các vùng quê, nhiều hàng quán có thể sẽ đóng cửa để gia đình họ đi chơi hoặc về quê. Dịch vụ công cộng: Các bệnh viện, bưu điện, và các dịch vụ công cộng thiết yếu vẫn hoạt động bình thường, nhưng có thể có ít nhân sự hơn. Các điểm tham quan du lịch, viện bảo tàng, rạp chiếu phim,... đều mở cửa để phục vụ du khách.

3. Văn hóa và ứng xử

Trang phục: Không có quy định trang phục bắt buộc. Bạn có thể mặc trang phục bình thường, phù hợp với các hoạt động vui chơi, du lịch. Nếu bạn dự định tham dự một sự kiện trang trọng nào đó (nếu có), trang phục lịch sự là phù hợp. Thái độ: Đây là một ngày lễ vui vẻ, mang tính chất gia đình. Người dân rất thân thiện và cởi mở. Tuy nhiên, nếu bạn tình cờ chứng kiến một cuộc diễu tập hoặc mít tinh nhỏ, hãy giữ thái độ tôn trọng, không nên chen lấn hay có những hành vi thiếu tế nhị. Chi phí: Đây là mùa cao điểm du lịch trong nước, vì vậy giá cả các dịch vụ như vé máy bay, khách sạn, tour du lịch thường tăng cao. Bạn nên cân nhắc và chuẩn bị ngân sách phù hợp.

4. Mua sắm và ẩm thực

Nhiều cửa hàng, đặc biệt là các thương hiệu thời trang, điện tử, có các chương trình khuyến mãi, giảm giá lớn để chào mừng ngày Quốc tế Lao động. Đây là cơ hội tốt để mua sắm. Các món ẩm thực đường phố vẫn tấp nập, nhưng các nhà hàng sang trọng có thể cần đặt bàn trước vì lượng khách tăng đột biến.

Kết luận: Đây có phải là một ngày nghỉ lễ chính thức không?

Câu trả lời là CÓ.

Ngày Quốc tế Lao động (mùng 1 tháng 5) là một trong những ngày nghỉ lễ chính thức theo quy định của Luật Lao động Việt Nam.

Quy định: Đây là ngày nghỉ lễ có lương cho người lao động. Tất cả các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp (trừ các đơn vị hoạt động trong các ngành dịch vụ thiết yếu) đều phải cho người lao động nghỉ làm. Những gì mở cửa: Các dịch vụ thiết yếu như y tế, cảnh sát, phòng cháy chữa cháy, điện lực, cung cấp nước, hệ thống thông tin truyền thông, các hoạt động văn hóa, thể thao, du lịch, và các cửa hàng cung cấp nhu yếu phẩm vẫn hoạt động bình thường để phục vụ người dân.

• Những gì đóng cửa: Hầu hết các công ty, xí nghiệp, ngân hàng, văn phòng chính phủ, và trường học sẽ đóng cửa vào ngày này.

Tóm lại, Ngày Quốc tế Lao động 2026 tại Việt Nam là một ngày lễ lớn, một kỳ nghỉ dài được mong đợi, không chỉ để tôn vinh người lao động mà còn là cơ hội để mọi người sum vfamily, nghỉ ngơi và tái tạo năng lượng. Đây là một minh chứng cho sự quan tâm của Nhà nước và xã hội đối với giai cấp công nhân và người lao động, cũng như là một phần không thể thiếu của văn hóa Việt Nam hiện đại.