Commonwealth Day

Tuvalu • March 9, 2026 • Monday

65
Days
08
Hours
24
Mins
25
Secs
until Commonwealth Day
Pacific/Funafuti timezone

Holiday Details

Holiday Name
Commonwealth Day
Country
Tuvalu
Date
March 9, 2026
Day of Week
Monday
Status
65 days away
About this Holiday
Commonwealth Day is a public holiday in Tuvalu

About Commonwealth Day

Also known as: Aso o te Malo i lalo o te Polokalame a Peretania

Te Aso o te Malo i Tuvalu: Se Fakamanatuga o te Loto Tasi mo te Galue Fakatasi

Te Aso o te Malo (Commonwealth Day) se aso tāua iei i te kalena a Tuvalu, e fakaasi mai ei te loto fiafia o te atufenua i te fai mo fai se vaega o te kāiga lasi o fenua i lalo o te Malo (Commonwealth of Nations). I luga i loto o te Pasefika, ko te fenua o Tuvalu e tu malosi i te fakaasiatuga o ana tuu mo aganuu, kae i te aso tenei, e fakaoko atu te fakaaloalo ki te vafealoaki mo nisi atufenua e 56 kolā e tasi te lotou tupuaga fakasolopito ki te Malo o Peletania. Se aso tenei e se gata i te manatua o te taimi mua, kae se aso foki e kilo atu ei ki te lumana'i mo te fakamoemoega o te filemu, te atiakaga, mo te loto tasi.

A te uiga tonu o te aso tenei i Tuvalu, e fakaasigina i te vā o te loto fenua mo te vafealoaki mo te lalolagi. Mai te taimi ne maua ei te saolotoga o Tuvalu i te aso 1 o Oketopa i te tausaga 1978, ne filifili te atufenua ke tumau eiloa i lalo o te Malo. E se uiga i te mea me e pule mai se isi fenua, kae se fakaasiga o te manako ke galue fakatasi mo nisi fenua kolā e tasi o lotou fakatakitakiaga ki te faiga o malo fakatemokalasi, te fakaaloalo ki aia tatau a tagata, mo te fakamalosiga o te filemu i te lalolagi. Te Aso o te Malo i Tuvalu, se taimi eiloa e fakafoou ei te tautoga tenei.

I luga i motu katoa o Tuvalu, mai Nanumea i mātū ki Niulakita i saute, e iloa eiloa te tāua o te aso tenei. E ui eiloa e lasi te fakaasiga o te fiafia i Funafuti, te laumua o te fenua, kae ko te agaga o te aso e mafai o lagona i loto o faleakoga, ofisa o te malo, mo fonotaga a te fenua. Se taimi eiloa e akoako ei te kau talavou e uiga ki te tāua o te galue fakatasi, seki gata foki i loto i te atufenua, kae foki mo te vafealoaki mo nisi fenua i tua.

Te Aso o te Malo i te Tausaga 2026

I te tausaga 2026, ka fakamanatu eiloa e Tuvalu te Aso o te Malo i se auala fakapito. Te aso tenei e se se aso e tu tumau i se aso tonu i te masina, kae e fakasino eiloa ki te uasā moaga (second Monday) o te masina o Mati i tausaga katoa.

Mo te tausaga 2026, ko te Aso o te Malo ka tō eiloa i te: Monday, March 9, 2026

E toe eiloa se 65 aso ko fakaoko atu ei tatou ki te fakamanatuga lasi tenei. Ona ko te mea se aso e sui i tausaga katoa, e tau eiloa o matapulaa fakalei te kalena a te Malo o Tuvalu ke iloa tonu ei te aso e malolo ei te atufenua katoa. I te tausaga 2026, ko te matua o te fakamanatuga ko te "Together We Thrive" (Fakatasi Tatou ka Manuia), se fekau e fetaui iei mo te loto tasi o Tuvalu mo te Malo katoa.

Te Talafaasolopito mo te Pogai o te Aso o te Malo

A te Aso o te Malo e iai sona tupuaga mai te aso ne fakaigoa muamua ki te "Empire Day". I aso i mua, ne fakamanatu te aso tenei i te aso fanau o te Tupu Fafine ko Victoria, i te aso 24 o Me. Kae i te gasologa o te taimi, i te taimi ne kamata ei o maua ne atufenua lotou saolotoga, ne sui ei te uiga o te aso mai te fakaaloalo ki se pulega malosi ki te fakamanatuga o te vafealoaki e tasi.

I te tausaga 1973, ne fakamautū ei ne te Failautusi o te Malo (Commonwealth Secretariat) i se fonotaga i Ottawa, Canada, me i te Aso o te Malo e tau o fakamanatu i te lalolagi katoa i te aso e tasi. Ne filifili ei te uasā moaga o te masina o Mati ona me i te taimi tenei, e seai ne aso malolo faka-lotu pe ko nisi aso tāua i te lasiga o atufenua, kae se taimi foki e mautū ei te faiga o akoga.

Mo Tuvalu, te aso tenei ne kamata o tāua malosi i te taimi ne fakamautū ei te Tulafono o Aso Malolo (Public Holidays Act). Ne fakamautū i lalo i te tulafono me i te Aso o te Malo se aso malolo faka-te-malo (official public holiday). E fakaasi mai i konei te loto fakaaloalo o te Malo o Tuvalu ki te fakafeagaiga ne fai mo te Malo o Peletania mo nisi atufenua i lalo o te fu'a a te Commonwealth.

Te Auala e Fakamanatu ei i Tuvalu

A te fakamanatuga o te Aso o te Malo i Tuvalu e fai eiloa i se auala matagofie kae tumu i te fiafia. I Funafuti, e lasi eiloa te fakaasiga o polokalame e fakatoka ne te Malo.

Polokalame Faka-te-Malo

E masani eiloa o kamata te aso ki se sauniga lotu pe ko se fonotaga i te Malae o Tiola pe ko nisi koga tāua i Funafuti. E faitau eiloa te fekau mai te Ulu o te Malo (te Tupu o Peletania, King Charles III) pe ko te Failautusi Sili o te Malo. E fakaasi i te fekau tenei te tāua o te matua o te tausaga mo te auala e mafai ei ne atufenua o galue fakatasi. Ko te Kovana Sili o Tuvalu, i te mea me ko ia te sui o te Tupu, e masani o fai foki ne ia se lauga ki te atufenua katoa.

Tafaoga mo Fakafiafiaga

A Tuvalu se fenua e fiafia ki tafaoga. I te Aso o te Malo, e masani o fakatoka ne ofisa o te malo mo nisi asosiāsioga ne tauvaga tafaoga. E mafai o aofia iei te tafaoga tauto (volleyball), lakapi, pe ko te ano (te tafaoga faka-Tuvalu). E se gata i tafaoga, e iai foki ne fakafiafiaga faka-Tuvalu penei mo te fatele. Te fatele se auala eiloa e fakaasi ei te loto tasi o te kauvaka mo te fiafia i te aso malolo.

Polokalame i Faleakoga

I aso a koi tuai o aoko atu ki te aso malolo, e fakamalosi eiloa te kau tamaliki akoga ke iloa ne latou te uiga o te Malo. E fai ne tamaliki ne tusitusiga, ne ata, pe ko ne tauvaga lauga e uiga ki te vafealoaki o Tuvalu mo te lalolagi. E tāua te mea tenei ke tupu ake te kau talavou mo te iloa me i a Tuvalu, e ui eiloa e foliki, kae e iai sona leo i loto i se faalapotopotoga lasi penei mo te Commonwealth.

Te Tāua o te Matua: "Together We Thrive"

Mo te tausaga 2026, ko te matua ko te "Together We Thrive". Mo Tuvalu, ko te matua tenei e iai sona uiga loloto. Ona ko te mataku o te fenua ki te faka-gaulua o te tau (climate change), ko te "galue fakatasi" se mea e tau eiloa o fai mo te ola saoloto o te atufenua. I loto i te Commonwealth, e maua ne Tuvalu se avanoa ke fakaoko atu ana popolega ki nisi fenua malolosi penei mo Ausetalia, Niu Sila, Canada, mo Peletania.

A te matua tenei e fakamanatu mai foki me i te malosi o se fenua e se fakasino fua ki te lasi o te laukelekele pe ko te uke o tupe, kae ki te malosi o te vafealoaki mo te loto tasi o tagata. I Tuvalu, e manatua eiloa te agaga o te "fale-pili" — te tasi e fesoasoani ki te tasi. Ko te agaga tonu eiloa tenei e fakaasi mai i te Aso o te Malo.

Fakamatala ki te Aso Malolo (Public Information)

Ona ko te mea te Aso o te Malo se aso malolo faka-te-malo i Tuvalu, e iai ne suiga i te faiga o pisinisi mo galuega i te aso March 9, 2026.

  1. Ofisa o te Malo: Ka lokupu eiloa ofisa katoa o te Malo o Tuvalu i te aso tenei. E seai ne galuega faka-te-malo e fai, seiloga fua ko galuega tāua penei mo te kau polisi mo te falemai.
  2. Faleakoga: E malolo katoa katoa a tamaliki akoga mo faiaoga i te aso tenei. E seai ne akoga e fai i luga i motu katoa.
  3. Pisinisi: Ko te lasiga o faleoloa mo pisinisi totino e mafai o lokupu, kae e iai ne faleoloa e mafai o tatala mo se taimi mfofoki ke fesoasoani ki te atufenua i mea e manakogina.
  4. Fealua'iga: Ka tumau eiloa te faiga o fealua'iga i luga i vaka pe ko vakalele (pe afai e iai se taimi e tu mo te aso tenā), kae e tau o fakamautū fakalei ona ko te aso malolo.
Ki a latou kolā e fakaaoga te aso tenei mo te mālōlō, se taimi foki eiloa e fakaaoga ne tino ke olo ki motu (islets) i loto i te loto-alo o Funafuti ke fai ne tafaoga faka-kāiga pe ko te kaukau tai. Se taimi eiloa e mālōlō ei te mafaufau mai galuega o te vaiaso.

Te Tāua o Tuvalu i loto i te Malo (Commonwealth)

E ui eiloa ko Tuvalu te tasi o atufenua e pito sili te foliki i loto i te Commonwealth, kae e se foliki tona leo. I tausaga katoa, e kau eiloa te kau takitaki o Tuvalu i fonotaga a te kau ulu o malo o te Commonwealth (CHOGM). I konā, e fakaasi ei te malosi o te loto o Tuvalu ki te puipuiga o te siosiomaga mo te saolotoga o atufenua foliki.

A te Aso o te Malo i Tuvalu se fakaasiga o te manumalo o te atufenua i te fakaasiatuga o tona tulaga i te lalolagi. E ui eiloa i te mamao o Tuvalu mai nisi fenua, kae i te aso tenei, e lagona eiloa te pili o te vafealoaki. E fakamanatu mai ne te aso tenei me i te "Malo" (Commonwealth) se kāiga, kae i loto i te kāiga tenā, e iai te koga o Tuvalu.

Fakalapotopotoga mo Polokalame i te Aso March 9, 2026

I te tausaga 2026, e fakamoemoe me ka lasi atu te kau mai o tagata ki polokalame e fakatoka. E masani o iai:

  • Taugā-fatele: I te po o te aso malolo, e masani o fai ne fatele i maneapa ke fakamanatu te aso.
  • Tauvaga Tusi Ata: Mo te kau talavou, ke fakaasi te lotou malamalama i te matua o te tausaga.
  • Sauniga Fakamanatu: I loto i falelotu, e tatalo ei mo te filemu o te lalolagi mo te malosi o te vafealoaki o atufenua.
Ko te Aso o te Malo e se se aso fua ke mālōlō mai galuega, kae se aso ke toe fakamalosia te loto tasi o te atufenua. E fakaasi mai i te aso March 9, 2026, 2026 me i a Tuvalu e tasi te loto mo te lalolagi katoa, kae e tumau eiloa te loto fiafia i te fai mo fai se vaega o te Malo lasi tenei.

Fakaotiga o te Fakamatala

I te aotelega, ko te Aso o te Malo i Tuvalu se aso o te fakaaloalo, te fiafia, mo te galue fakatasi. Mai te fakaasiga o te fu'a a Tuvalu i tafatafa o fu'a a nisi atufenua e 55, e fakaasi mai ei te malosi o te loto o te atufenua. Mo tino katoa i Tuvalu, ko te aso March 9, 2026 se taimi ke manatua ei te tāua o te filemu, te saolotoga, mo te vafealoaki e tasi.

I lalo i te matua "Together We Thrive", e savali atu eiloa a Tuvalu ki te lumana'i mo te loto mautinoa. Manuia te Aso o te Malo mo Tuvalu katoa

Frequently Asked Questions

Common questions about Commonwealth Day in Tuvalu

Te Aso o te Kamonowele i Tuvalu ka fai i te Monday, aso March 9, 2026. E toe 65 aso ko pae loa tatou ki te aso tāua tenei i te tausaga 2026. I tausaga katoa, e fakamailoga te aso lenei i te lua o Aso Gafua i te masina o Mati, telā e tauto ai te atufenua ki te loto tasi mo te vafealoaki mo nisi atunuu i lalo o te fakafeagaiga a te Kamonowele.

Ie, te Aso o te Kamonowele se aso malolo faka-te-tulafono i Tuvalu katoa. E tusa ai mo te Tulafono o Aso Malolo a Tuvalu, e tapu a ofisa o te malo, akoga, mo te lasiga o pisinisi i te aso tenei. E tuku atu te avanoa ki tino ke kau atu ki polokalame fakamailoga o te aso, me se aso tāua e fakaaloalo ai ki te va o Tuvalu mo te Kamonowele o Atunuu.

Te Aso o te Kamonowele e fakamailoga ei te kau atu a Tuvalu ki te Kamonowele o Atunuu, se fakapotopotoga o fenua kolā ne iai olotou sootaga faka-te-talafa mo te Malo o Peletania. I luga i te aso lenei, e fakaasi atu ei te loto tasi, te lasiga o aganuu, mo te galue fakatasi o fenua katoa. E fakaasi mai i te aso nei te tāua o te filemu mo te atiakaga o te lumanai i lalo o te kauiga o te Kamonowele.

I te laumua i Funafuti, e uke a polokalame faka-te-malo, tafaoaga, mo fiafiaga e fakatoka. E aofia i ei a fakaaliga faka-te-aganuu, fakamaoniga o te loto tasi, mo sauniga lotu e fakaaloalo ai ki te Kamonowele. E masani foki o iai te fakatasitasi o te atufenua mo te kau atu ki tafaoga ke fakalosi ai te vafealoaki o tino i luga i te fenua i te taimi o te 2026.

I te tausaga 2026, te kavega faka-te-autu o te Aso o te Kamonowele ko te 'Fakatasi Tatou ka Manuia' (Together We Thrive). Tenei kavega e fakaasi mai ei te tāua o te galue fakatasi o atunuu katoa i loto i te Kamonowele ke maua se lumanai mautu mo te saogalemu. E fakamamafa i polokalame i Tuvalu te uiga o te kavega tenei i loto i olaga o tino mo te atiakaga o te fenua.

Ona ko te mea se aso malolo faka-te-malo, e tatau loa o iloa me i te lasiga o ofisa mo pisinisi e punipuni. Kafai e iai au fuafuaga faka-te-pisinisi, e ‵lei atu ke fakatoka muamua mai mua o te March 9, 2026. E tatau foki o fakatoka faka‵lei au mea e manako ki ei me i faleoloa e mafai o punipuni io me ko taimi o te galue e fakaputuputu i te aso malolo.

Ki tino asiasi, ko te avanoa sili tenei ke fakafeagai ai mo te aganuu mo te loto fiafia o tino Tuvalu. E fautuaina ke kau atu ki polokalame i Funafuti ke lavea ei te uiga moni o te Kamonowele i te Pasefika. Kae e tatau o masaua me i femalagaiga mo nisi tavini a te malo e mafai o fakagata i te Monday o te vaiaso telā e pae ei te aso malolo.

E seai, e ulu-faka-tasi te Aso o te Kamonowele mo te Aso o te Tuokotasi kae e se ‵pau. Tuvalu ne tuokotasi i te aso 1 o Oketopa 1978. Te Aso o te Kamonowele e fakaaloalo loa ki te kau atu a Tuvalu ki te fakapotopotoga o te Kamonowele i lalo o te tupu o Peletania. Se aso e fakaasi ai te sootaga o Tuvalu mo te lalolagi katoa i lalo o te fakafeagaiga tenei.

Historical Dates

Commonwealth Day dates in Tuvalu from 2010 to 2025

Year Day of Week Date
2025 Monday March 10, 2025
2024 Monday March 11, 2024
2023 Monday March 13, 2023
2022 Monday March 14, 2022
2021 Monday March 8, 2021
2020 Monday March 9, 2020
2019 Monday March 11, 2019
2018 Monday March 12, 2018
2017 Monday March 13, 2017
2016 Monday March 14, 2016
2015 Monday March 9, 2015
2014 Monday March 10, 2014
2013 Monday March 11, 2013
2012 Monday March 12, 2012
2011 Monday March 14, 2011
2010 Monday March 8, 2010

Note: Holiday dates may vary. Some holidays follow lunar calendars or have different observance dates. Purple indicates weekends.