Day of Diplomatic Staff of Turkmenistan

Türkmenistanyň diplomatik işgärleriniň güni: Parahatçylygyň we bitaraplygyň dabaralanmasy

Türkmenistanyň diplomatik işgärleriniň güni — bu ýurduň daşary syýasat edaralarynyň işgärleriniň, diplomatlaryň we halkara gatnaşyklary ulgamynda zähmet çekýän hünärmenleriň hünär baýramydyr. Bu gün diňe bir diplomatik gullugyň işgärlerini däl, eýsem Türkmenistanyň dünýä arenasyndaky abraýyny, onuň hemişelik Bitaraplyk hukuk ýagdaýyny we halkara parahatçylygyna goşýan goşandyny dabaralandyrýan möhüm senedir. Türkmenistan özüniň "Açyk gapylar" syýasaty we parahatçylyk söýüjilikli başlangyçlary bilen dünýäde tanalýan döwletdir, şonuň üçin hem diplomatlaryň armansyz zähmeti döwletiň ösüşinde aýratyn orna eýedir.

Bu baýramçylyk Türkmenistanyň diplomatik korpusynyň agzalarynyň bitiren hyzmatlaryna goýulýan uly hormatyň nyşanydyr. Diplomatlar — bu döwletiň daşary ýurtlardaky we halkara guramalardaky "sesi" we "ýüzi" bolup durýarlar. Olaryň esasy wezipesi ýurduň milli bähbitlerini goramak, halkara hyzmatdaşlygy ösdürmek we parahatçylykly dialogy ýola goýmakdan ybaratdyr. Şu nukdaýnazardan, diplomatik işgärleriň güni döwlet derejesinde giňden bellenilip, Türkmenistanyň halkara gatnaşyklarynyň täze belentliklere göterilmegini alamatlandyrýar.

Türkmenistanyň daşary syýasy ugrunyň esasynda "Dialog — parahatçylygyň kepili" diýen pelsepe ýatyr. Bu pelsepe biziň diplomatlarymyzyň gündelik işinde we halkara başlangyçlarynda öz beýanyny tapýar. Baýramçylyk gününde bolsa bu ugurda gazanylan üstünlikler jemlenip, geljekki meýilnamalar bellenilýär. Aşgabat şäherindäki Halkara gatnaşyklary instituty we beýleki degişli edaralar bu baýramyň merkezine öwrülip, ýurduň diplomatik durmuşynyň janlydygyny we ösüşe gönükdirilendigini görkezýärler.

2026-nji ýylda baýramçylyk haçan bellenilýär?

Türkmenistanyň diplomatik işgärleriniň güni her ýyl üýtgewsiz senede — 18-nji fewralda bellenilýär. 2026-nji ýylda bu şanly sene aşakdaky ýaly düşýär:

Baýramçylyk güni: February 18, 2026 Hepdäniň güni: Wednesday

• Galan wagt: Bu baýrama çenli ýene 46 gün bar.

Bu sene kesgitlenen sene bolup, ol Türkmenistanyň Prezidentiniň degişli Permany esasynda bellenildi. Her ýyl fewral aýynyň ortalarynda ýurduň ähli diplomatik wekilhanalarynda we merkezi edaralarynda dabaraly çäreler geçirilýär.

Baýramçylygyň taryhy we döredilişi

Türkmenistanyň diplomatik işgärleriniň gününiň taryhy ýurduň garaşsyzlyk ýyllaryndaky diplomatik ösüşi bilen aýrylmaz baglanyşyklydyr. Bu baýramçylyk 2009-njy ýylda Türkmenistanyň Prezidentiniň Permany bilen resmi taýdan döredildi. Onuň döredilmeginiň esasy maksady — türkmen diplomatik gullugynyň hünär derejesini ykrar etmek we ýurduň halkara gatnaşyklarynyň ösmegine goşýan goşandyny bellemekdir.

2009-njy ýyldan bäri bu baýram her ýyl dabaraly ýagdaýda bellenilip gelýär. Emma diplomatik gullugyň kökleri has çuňlardadyr. 1995-nji ýylyň 12-nji dekabrynda Türkmenistanyň Bitaraplyk derejesiniň BMG tarapyndan ykrar edilmegi, ýurduň diplomatik taryhynda iň uly öwrülişik nokady boldy. Şondan bäri türkmen diplomatiýasy özboluşly "Bitaraplyk mekdebini" döretdi.

2021-nji ýylda bu baýramyň ähmiýetini has-da artdyrmak maksady bilen, diplomatik gullugyň işgärleri üçin aýratyn döwlet sylagy — tapawutlandyryş nyşany döredildi. Bu ädim döwlet tarapyndan diplomatlaryň zähmetine berilýän ýokary bahanyň ýene bir subutnamasydyr. Ýyllar geçdigiçe, baýramyň gerimi giňäp, ol diňe bir hünär baýramy däl, eýsem halkara maslahatlaryň we medeni çäreleriň toplumyna öwrüldi.

Baýramçylyk dabaralary we däp-dessurlar

Türkmenistanyň diplomatik işgärleriniň güni örän baý mazmunly we dabaraly çäreler bilen bellenilýär. Bu dabaralar esasan paýtagt Aşgabatda, şeýle hem Türkmenistanyň daşary ýurtlardaky ilçihanalarynda geçirilýär.

Halkara maslahatlar we forumlar

Baýramçylygyň iň möhüm bölegi ylmy-amaly maslahatlardyr. Adatça, Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklary institutynda (HGI) uly maslahat geçirilýär. Mysal üçin, 2023-nji ýylda "Dialog — parahatçylygyň kepili" diýen mowzukda halkara maslahat geçirildi. Bu maslahatlara ýurduň ýokary derejeli resmileri, daşary ýurtly diplomatlar, halkara guramalaryň wekilleri we talyplar gatnaşýarlar. Maslahatlarda Türkmenistanyň daşary syýasatynyň ileri tutulýan ugurlary, global parahatçylygy saklamakdaky orny we täze halkara başlangyçlar ara alnyp maslahatlaşylýar.

Sylaglama dabaralary

Baýramyň iň tolgundyryjy pursatlarynyň biri — sylaglama dabarasydyr. Köp ýyllaryň dowamynda diplomatiýa pudagynda zähmet çeken weteranlara we aýratyn tapawutlanan diplomatlara "Türkmenistanyň ussat diplomaty" diýen tapawutlandyryş nyşany gowşurylýar. Şeýle hem, ýaş diplomatlara we diplomatiýa ugrundan okaýan tapawutly talyplara Daşary işler ministrliginiň Hormat hatlary we diplomlary berilýär. Bu däp nesilleriň dowamatlylygyny üpjün etmäge we ýaşlary bu asylly kärde täze üstünliklere ruhlandyrmaga kömek edýär.

Sergiler we medeni çäreler

Baýramçylyk mynasybetli ýöriteleşdirilen sergiler guralýar. Bu sergilerde Türkmenistanyň diplomatik gatnaşyklarynyň taryhy, gol çekilen möhüm halkara resminamalar, Prezidentiň daşary ýurt saparlarynyň fotosuratlary we diplomatik sowgatlar görkezilýär. Şeýle hem, ýurduň ýokary okuw mekdepleriniň talyplary tarapyndan taýýarlanylan baýramçylyk konsertleri guralýar. Konsertlerde dünýä halklarynyň dillerinde aýdymlar aýdylyp, dürli halklaryň medeniýetini birleşdirýän tanslar ýerine ýetirilýär.

Sport çäreleri

Soňky ýyllarda diplomatik korpusyň wekilleriniň arasynda dürli sport ýaryşlaryny (futbol, tennis, woleýbol we ş.m.) geçirmek däbe öwrüldi. Bu çäreler diplomatlaryň arasyndaky dostlukly gatnaşyklary resmi däl ýagdaýda berkitmäge ýardam edýär.

Türkmen diplomatiýasynyň häzirki zamandaky ähmiýeti

Diplomatik işgärleriň güni Türkmenistanyň dünýä bileleşigindäki ornuny ýene bir gezek nygtamak üçin amatly pursatdyr. Häzirki wagtda Türkmenistan dünýäniň onlarça döwleti bilen diplomatik gatnaşyklary saklaýar we ýüzlerçe halkara konwensiýalaryň we şertnamalaryň agzasy bolup durýar.

2026-nji ýyldaky baýramçylyk aýratyn ähmiýete eýe bolup biler, sebäbi Türkmenistan hemişe özüniň taryhy senelerini (mysal üçin, Bitaraplygyň ýyl dönümleri) bu baýram bilen baglanyşdyrýar. 2025-nji ýylyň "Halkara parahatçylyk we ynanyşmak ýyly" diýlip yglan edilmegi we Türkmenistanyň hemişelik Bitaraplygynyň 30 ýyllygy ýaly taryhy wakalar diplomatik gullugyň işine täze itergi berdi. 2026-nji ýylda hem bu asylly ýörelgeler dowam etdiriler.

Türkmen diplomatlary diňe bir syýasy meseleler bilen däl, eýsem energetika howpsuzlygy, ekologiýa, durnukly ulag we ynsanperwerlik hyzmatdaşlygy ýaly global meseleler boýunça hem işjeň gepleşikleri alyp barýarlar. Olaryň tagallasy bilen BMG-niň Baş Assambleýasynda Türkmenistan tarapyndan öňe sürlen birnäçe Rezolýusiýalar kabul edildi. Şoňa görä-de, bu baýram her bir türkmen raýaty üçin milli buýsanç günüdir.

Bu gün resmi dynç günümi?

Türkmenistanyň diplomatik işgärleriniň güni hünär baýramy hasaplanýar, ýöne ol resmi dynç güni däldir. Ýagny, 18-nji fewralda ähli döwlet edaralary, kärhanalar, dükanlar we mekdepler adaty iş tertibinde işleýärler.

Emma şol güni diplomatik edaralarda, Daşary işler ministrliginde we degişli ýokary okuw mekdeplerinde dabaraly çäreler geçirilýändigi sebäpli, iş güni baýramçylyk ruhunda geçýär. Diplomatlar we halkara guramalaryň işgärleri üçin bu gün kabul edişlikler, resmi duşuşyklar we baýramçylyk dabaralary bilen doly bolýar.

Netije

Türkmenistanyň diplomatik işgärleriniň güni — bu parahatçylygyň, dostlugyň we hyzmatdaşlygyň baýramydyr. 2026-nji ýylyň February 18, 2026-sinde belleniljek bu sene ýurdumyzyň halkara abraýynyň has-da belende galýandygynyň nobatdaky subutnamasy bolar. Diplomatlaryň çekýän zähmeti Türkmenistanyň dünýäde parahatçylyk söýüji, durnukly we ynamdar hyzmatdaş hökmündäki ornuny berkidýär.

Bu baýramçylyk ýaş nesillere nusga bolup, olary watançylyk, ynsanperwerlik we dünýä medeniýetine hormat goýmak ruhunda terbiýeleýär. Diplomatlaryň asylly işi netijesinde Türkmenistanyň "Bitaraplyk" baýdagy dünýäniň çar künjeginde buýsanç bilen parlaýar.