Holiday Details
- Holiday Name
- Clean Monday
- Country
- Greece
- Date
- February 23, 2026
- Day of Week
- Monday
- Status
- 51 days away
- About this Holiday
- Clean Monday is a de facto holiday in Greece
Clean Monday
Greece • February 23, 2026 • Monday
51
Days
18
Hours
27
Mins
57
Secs
until Clean Monday
Europe/Athens timezone
About Clean Monday
Also known as: Καθαρά Δευτέρα
Καθαρά Δευτέρα στην Ελλάδα: Ο Πλήρης Οδηγός για την Πρώτη Ημέρα της Σαρακοστής
Η Καθαρά Δευτέρα αποτελεί μία από τις πιο ιδιαίτερες, αγαπημένες και πνευματικά φορτισμένες γιορτές της ελληνικής παράδοσης. Είναι η ημέρα που σηματοδοτεί το τέλος του Τριωδίου και της Αποκριάς, βάζοντας οριστικό τέλος στη δυτική κρεατοφαγία και το γλέντι των μεταμφιέσεων, για να δώσει τη θέση της σε μια περίοδο περισυλλογής, κάθαρσης και προετοιμασίας για το Άγιο Πάσχα. Για κάθε Έλληνα, η ημέρα αυτή είναι συνυφασμένη με την εξοχή, το πέταγμα του χαρταετού, την ευωδιά της φρεσκοψημένης λαγάνας και το οικογενειακό τραπέζι γεμάτο με θαλασσινούς μεζέδες.
Αυτό που κάνει την Καθαρά Δευτέρα μοναδική είναι ο διττός της χαρακτήρας. Από τη μία πλευρά, είναι μια ημέρα βαθιάς θρησκευτικής σημασίας, καθώς αποτελεί την είσοδο στη Μεγάλη Τεσσαρακοστή (Σαρακοστή), μια περίοδο 48 ημερών νηστείας και προσευχής. Από την άλλη πλευρά, είναι μια γιορτή της φύσης και της άνοιξης, όπου οι άνθρωποι ξεχύνονται στους λόφους και τις παραλίες για τα "Κούλουμα". Η ονομασία "Καθαρά" προέρχεται από τη συνήθεια που είχαν οι παλιές νοικοκυρές να καθαρίζουν με ζεστό νερό και στάχτη όλα τα μαγειρικά σκεύη από τα λίπη των κρεάτων της Αποκριάς, συμβολίζοντας έτσι την εσωτερική και εξωτερική καθαρότητα που πρέπει να διέπει τον χριστιανό κατά τη διάρκεια της νηστείας.
Στην ελληνική κουλτούρα, η Καθαρά Δευτέρα δεν είναι απλώς μια αργία, αλλά μια ιεροτελεστία ανανέωσης. Είναι η στιγμή που ο άνθρωπος συμφιλιώνεται με τον πλησίον του, αφήνει πίσω του τις καταχρήσεις και στρέφει το βλέμμα του προς τον ουρανό – κυριολεκτικά και μεταφορικά. Το πέταγμα του χαρταετού, με τα έντονα χρώματά του να σκίζουν τον γαλάζιο ελληνικό ουρανό, συμβολίζει την ανάταση της ανθρώπινης ψυχής προς το Θείον, την επιθυμία μας να απαλλαγούμε από τα γήινα βάρη και να πλησιάσουμε το πνευματικό φως.
Πότε πέφτει η Καθαρά Δευτέρα το 2026;
Η Καθαρά Δευτέρα είναι κινητή εορτή και η ημερομηνία της εξαρτάται άμεσα από το Πάσχα. Συγκεκριμένα, εορτάζεται πάντα 48 ημέρες πριν από την Κυριακή του Πάσχα.
Για το έτος 2026, οι λεπτομέρειες έχουν ως εξής: Ημέρα: Monday Ημερομηνία: February 23, 2026 Αντίστροφη Μέτρηση: Απομένουν ακόμη 51 ημέρες μέχρι τον εορτασμό.
Επειδή η ημερομηνία αλλάζει κάθε χρόνο, η Καθαρά Δευτέρα μπορεί να πέσει από τα μέσα Φεβρουαρίου έως τις αρχές Μαρτίου, επηρεάζοντας έτσι και τις καιρικές συνθήκες των εορτασμών. Το 2026, η γιορτή πέφτει στα τέλη Φεβρουαρίου, μια εποχή που στην Ελλάδα η άνοιξη αρχίζει να κάνει αισθητή την παρουσία της, προσφέροντας το ιδανικό σκηνικό για υπαίθριες δραστηριότητες.
Ιστορία και Πνευματικές Ρίζες
Η Καθαρά Δευτέρα έχει τις ρίζες της στους πρώτους χριστιανικούς αιώνες, αν και πολλά από τα έθιμά της έχουν ενσωματώσει στοιχεία από την αρχαία ελληνική παράδοση και τις διονυσιακές γιορτές. Θεολογικά, η ημέρα αυτή είναι η πύλη της Μεγάλης Τεσσαρακοστής. Η περίοδος αυτή καθιερώθηκε από την Εκκλησία ως ανάμνηση της νηστείας του Χριστού στην έρημο για σαράντα ημέρες.
Η πνευματική προετοιμασία ξεκινά ήδη από το απόγευμα της Κυριακής της Τυρινής με τον "Εσπερινό της Συγγνώμης". Σε αυτή την κατανυκτική ακολουθία, οι πιστοί ζητούν συγχώρεση ο ένας από τον άλλον, ώστε να ξεκινήσουν τη νηστεία με "καθαρή" καρδιά. Χωρίς τη συμφιλίωση και την αγάπη, η αποχή από τις τροφές θεωρείται κενό γράμμα.
Ιστορικά, η ονομασία "Κούλουμα", που συνοδεύει την έξοδο στην εξοχή, έχει διάφορες ερμηνείες. Κάποιοι υποστηρίζουν ότι προέρχεται από τη λατινική λέξη "Culumus" (σωρός), υποδηλώνοντας την αφθονία των νηστίσιμων εδεσμάτων, ενώ άλλοι τη συνδέουν με τη λέξη "Columna" (κολώνα), αναφερόμενοι στις στήλες του Ολυμπίου Διός στην Αθήνα, όπου παραδοσιακά συγκεντρώνονταν οι Αθηναίοι για να γιορτάσουν.
Παραδοσιακά Έθιμα και ο Χαρταετός
Το πιο εμβληματικό έθιμο της ημέρας είναι αναμφισβήτητα το πέταγμα του χαρταετού. Μικροί και μεγάλοι κατακλύζουν λόφους, βουνά και παραλίες, προσπαθώντας να σηκώσουν τον δικό τους χαρταετό όσο πιο ψηλά γίνεται. Η κατασκευή του χαρταετού ήταν παλαιότερα μια οικογενειακή υπόθεση, με καλάμια, χρωματιστό χαρτί, αλευρόκολλα και μια μακριά ουρά από εφημερίδες. Σήμερα, αν και οι περισσότεροι αγοράζουν έτοιμους χαρταετούς, η σημασία παραμένει η ίδια: ο ανταγωνισμός για το ποιος θα φτάσει πιο ψηλά και η χαρά της επαφής με τον άνεμο.
Σε πολλά μέρη της Ελλάδας, η Καθαρά Δευτέρα συνοδεύεται από τοπικά έθιμα:
- Ο Βλάχικος Γάμος στη Θήβα: Μια σατιρική αναπαράσταση γάμου με ρίζες στη διονυσιακή λατρεία, που περιλαμβάνει χορούς, παραδοσιακές φορεσιές και πολλή μουσική.
- Το Γαϊτανάκι: Ένας παραδοσιακός χορός όπου οι χορευτές κρατούν κορδέλες δεμένες σε ένα κεντρικό κοντάρι και πλέκονται μεταξύ τους, συμβολίζοντας την ενότητα και τον κύκλο της ζωής.
- Ο Αλευροπόλεμος στο Γαλαξίδι: Ένα από τα πιο εντυπωσιακά έθιμα, όπου οι κάτοικοι και οι επισκέπτες χωρίζονται σε ομάδες και πετούν μεταξύ τους τόνους από χρωματιστό αλεύρι και φούμο, μετατρέποντας την παραθαλάσσια πόλη σε ένα πεδίο πολύχρωμης "μάχης".
- Η Κυρά Σαρακοστή: Αν και δεν αφορά μόνο την Καθαρά Δευτέρα, η κατασκευή της ξεκινά εκείνη την ημέρα. Πρόκειται για μια χάρτινη ή ζυμαρένια γυναίκα χωρίς στόμα (γιατί νηστεύει), με σταυρωμένα χέρια και επτά πόδια, που αντιστοιχούν στις επτά εβδομάδες μέχρι το Πάσχα. Κάθε Σάββατο, οι οικογένειες κόβουν ένα πόδι για να μετρούν τον χρόνο.
Η Γαστρονομία της Καθαρής Δευτέρας
Το τραπέζι της Καθαρής Δευτέρας είναι ίσως το πιο πλούσιο και γευστικό τραπέζι νηστείας στον κόσμο. Παρά την απουσία κρέατος, γαλακτοκομικών και αυγών, η ποικιλία των γεύσεων είναι εκπληκτική.
Η Λαγάνα: Είναι το σήμα κατατεθέν της ημέρας. Πρόκειται για ένα άζυμο ψωμί (χωρίς προζύμι), επίπεδο και τραγανό, πασπαλισμένο με άφθονο σουσάμι. Οι φούρνοι σε όλη την Ελλάδα δουλεύουν όλη τη νύχτα από την Κυριακή, και οι ουρές των πολιτών το πρωί της Δευτέρας για μια ζεστή λαγάνα είναι μια κλασική εικόνα.
Η Ταραμοσαλάτα: Ένα ντιπ από ταραμά (αυγά ψαριού), ελαιόλαδο, λεμόνι και ψωμί ή πατάτα. Θεωρείται ο "βασιλιάς" των ορεκτικών της ημέρας, προσφέροντας μια έντονη θαλασσινή γεύση που ταιριάζει απόλυτα με τη λαγάνα.
Θαλασσινά: Επειδή η νηστεία επιτρέπει τα μαλάκια και τα οστρακοειδή (που δεν έχουν αίμα), το τραπέζι γεμίζει με χταπόδι ξυδάτο ή ψητό, καλαμαράκια, σουπιές με σπανάκι, γαρίδες, μύδια και κυδώνια.
Όσπρια και Λαχανικά: Η φασολάδα (συχνά χωρίς λάδι για τους πιο παραδοσιακούς), οι γίγαντες στον φούρνο, οι ελιές, ο τουρσί και τα φρέσκα κρεμμυδάκια συμπληρώνουν το γεύμα.
Ο Χαλβάς: Το παραδοσιακό γλύκισμα της ημέρας είναι ο σιμιγδαλένιος χαλβάς ή ο χαλβάς του μπακάλη (από ταχίνι). Είναι το ιδανικό κλείσιμο για ένα γεύμα που βασίζεται στην απλότητα αλλά και στη γευστική πληρότητα.
Πρακτικές Πληροφορίες για τους Επισκέπτες
Αν σκοπεύετε να επισκεφθείτε την Ελλάδα κατά τη διάρκεια της Καθαρής Δευτέρας το 2026, ακολουθούν ορισμένες χρήσιμες συμβουλές:
Καιρός: Ο Φεβρουάριος στην Ελλάδα μπορεί να είναι απρόβλεπτος. Παρόλο που συχνά επικρατεί ηλιοφάνεια ("αλκυονίδες μέρες"), η θερμοκρασία κυμαίνεται συνήθως μεταξύ 10-15°C. Φροντίστε να έχετε μαζί σας ένα ελαφρύ μπουφάν, ειδικά αν σκοπεύετε να βρεθείτε σε λόφους για το πέταγμα του χαρταετού. Πού να πάτε: Στην Αθήνα, το κέντρο του εορτασμού είναι ο Λόφος του Φιλοπάππου, απέναντι από την Ακρόπολη, όπου ο Δήμος Αθηναίων διοργανώνει δωρεάν συναυλίες και προσφέρει παραδοσιακά εδέσματα. Άλλα δημοφιλή σημεία είναι το Πάρκο Τρίτση και η παραλιακή ζώνη (Φλοίσβος). Αν προτιμάτε την επαρχία, το Γαλαξίδι και η Θήβα προσφέρουν τις πιο έντονες εμπειρίες εθίμων. Μετακινήσεις: Επειδή είναι δημόσια αργία, τα μέσα μαζικής μεταφοράς λειτουργούν με πρόγραμμα Κυριακής. Οι δρόμοι προς την έξοδο των πόλεων είναι συνήθως πολυσύχναστοι το πρωί, οπότε προγραμματίστε τις μετακινήσεις σας νωρίς. Νηστεία: Σεβαστείτε την παράδοση. Αν και τα εστιατόρια θα σερβίρουν θαλασσινά, μη ζητήσετε κρέας ή γαλακτοκομικά σε παραδοσιακές ταβέρνες εκείνη την ημέρα, καθώς πολλές μπορεί να μην τα διαθέτουν καν στο μενού τους για να τιμήσουν το έθιμο. Εκκλησία: Αν θέλετε να ζήσετε την πνευματική πλευρά, επισκεφθείτε μια εκκλησία το απόγευμα της Κυριακής ή το πρωί της Δευτέρας. Η ατμόσφαιρα είναι κατανυκτική και οι ψαλμωδίες της Σαρακοστής είναι ιδιαίτερα μελωδικές.
Δημόσια Αργία και Λειτουργία Καταστημάτων
Η Καθαρά Δευτέρα είναι επίσημη αργία του κράτους στην Ελλάδα. Αυτό σημαίνει ότι:
- Δημόσιες Υπηρεσίες & Τράπεζες: Παραμένουν κλειστές.
- Καταστήματα: Τα περισσότερα εμπορικά καταστήματα και τα μεγάλα σούπερ μάρκετ είναι κλειστά. Ωστόσο, οι φούρνοι, τα ζαχαροπλαστεία, τα ιχθυοπωλεία και τα μίνι μάρκετ παραμένουν ανοιχτά για να εξυπηρετήσουν τις ανάγκες του σαρακοστιανού τραπεζιού.
- Εστίαση: Τα εστιατόρια, οι ταβέρνες και οι καφετέριες είναι ανοιχτά και συνήθως γεμάτα από κόσμο. Ειδικά οι ψαροταβέρνες απαιτούν κράτηση πολλές ημέρες νωρίτερα.
- Αρχαιολογικοί Χώροι & Μουσεία: Συνήθως λειτουργούν με ωράριο αργίας, αλλά είναι καλό να ελέγξετε τις επίσημες ιστοσελίδες τους πριν την επίσκεψη.
Συμπέρασμα
Η Καθαρά Δευτέρα του 2026 υπόσχεται να είναι μια ημέρα χαράς, παράδοσης και ελπίδας. Είναι η ημέρα που ο ουρανός γεμίζει χρώματα και η γη ευωδιάζει από τα δώρα της θάλασσας και της ελληνικής υπαίθρου. Είτε είστε κάτοικος της Ελλάδας είτε επισκέπτης, η συμμετοχή στα Κούλουμα είναι μια εμπειρία που καθαρίζει το μυαλό και την ψυχή, υπενθυμίζοντάς μας τη σημασία της απλότητας, της οικογένειας και του σεβασμού προς τους κύκλους της φύσης και της πίστης.
Προετοιμαστείτε για τη February 23, 2026, πάρτε τον χαρταετό σας, προμηθευτείτε την καλύτερη λαγάνα και αφεθείτε στη μαγεία της πρώτης ημέρας της Σαρακοστής. Καλή Σαρακοστή σε όλους
Frequently Asked Questions
Common questions about Clean Monday in Greece
Η Καθαρά Δευτέρα για το έτος 2026 θα εορταστεί την Monday, February 23, 2026. Με βάση την τρέχουσα ημερομηνία, απομένουν ακριβώς 51 ημέρες μέχρι την έναρξη της Μεγάλης Τεσσαρακοστής. Η γιορτή αυτή είναι κινητή και εξαρτάται πάντα από την ημερομηνία του Πάσχα, καθώς τοποθετείται ακριβώς 48 ημέρες πριν από την Κυριακή της Ανάστασης, σηματοδοτώντας το τέλος των Αποκριών και την αρχή μιας περιόδου πνευματικής και σωματικής κάθαρσης για τους πιστούς.
Ναι, η Καθαρά Δευτέρα είναι επίσημη αργία του κράτους στην Ελλάδα. Αυτό σημαίνει ότι οι δημόσιες υπηρεσίες, τα σχολεία, οι τράπεζες και τα περισσότερα ιδιωτικά καταστήματα παραμένουν κλειστά. Ωστόσο, πολλά εστιατόρια, ταβέρνες και φούρνοι παραμένουν ανοιχτά για να εξυπηρετήσουν το κοινό που επιθυμεί να προμηθευτεί τα παραδοσιακά νηστίσιμα εδέσματα. Είναι μια ημέρα αφιερωμένη στην οικογένεια και τις εξορμήσεις στην ύπαιθρο, εφόσον ο καιρός το επιτρέπει.
Η Καθαρά Δευτέρα συμβολίζει την πνευματική και σωματική καθαρότητα. Ονομάζεται «Καθαρά» γιατί οι πιστοί αφήνουν πίσω τους τις κραιπάλες της Αποκριάς και ξεκινούν τη νηστεία της Σαρακοστής με καθαρή συνείδηση. Ιστορικά, η ημέρα συνδέεται με την προετοιμασία για το Πάσχα μέσω της μετάνοιας και της συγχώρεσης. Λειτουργικά, η περίοδος ξεκινά από τον εσπερινό της προηγούμενης ημέρας, όπου οι πιστοί ζητούν συγχώρεση ο ένας από τον άλλο, προκειμένου να εισέλθουν στη νηστεία με αγάπη και ειρήνη.
Την ημέρα αυτή τηρείται αυστηρή νηστεία από κρέας, γαλακτοκομικά και αυγά. Το κεντρικό έδεσμα είναι η λαγάνα, ένα ειδικό αζύμωτο ψωμί που παρασκευάζεται μόνο εκείνη την ημέρα. Το τραπέζι περιλαμβάνει επίσης την ταραμοσαλάτα (ντιπ από αυγά ψαριού), ελιές, χαλβά, καθώς και θαλασσινά όπως χταπόδι, γαρίδες και καλαμάρια. Τα οσπριάδα, όπως η φασολάδα χωρίς λάδι σε κάποιες περιπτώσεις, είναι επίσης συνηθισμένα, δημιουργώντας μια πλούσια ποικιλία γεύσεων που συνδυάζουν την παράδοση με τη θρησκευτική ευλάβεια.
Το πέταγμα του χαρταετού είναι ένα από τα πιο αγαπημένα και χαρακτηριστικά έθιμα της ημέρας. Συμβολίζει την ανάταση της ανθρώπινης ψυχής προς τον Θεό και την επιθυμία για πνευματική ανύψωση. Καθώς οι χαρταετοί υψώνονται στον γαλανό ουρανό, θεωρείται ότι μεταφέρουν τις προσευχές και τις ελπίδες των ανθρώπων πιο κοντά στο θείο. Είναι μια δραστηριότητα που απολαμβάνουν ιδιαίτερα τα παιδιά και φέρνει τις οικογένειες κοντά στη φύση, σε λόφους, πάρκα και παραλίες σε όλη την επικράτεια.
Οι εορτασμοί περιλαμβάνουν κυρίως εξορμήσεις στην ύπαιθρο, τα λεγόμενα «κούλουμα». Οι οικογένειες οργανώνουν πικνίκ σε πάρκα, λόφους (όπως ο λόφος του Φιλοπάππου στην Αθήνα) ή παραλίες. Η ατμόσφαιρα είναι γιορτινή με μουσική, χορό και παραδοσιακά τραγούδια. Σε ορισμένες περιοχές υπάρχουν ιδιαίτερα έθιμα, όπως ο «αλευροπόλεμος» στο Γαλαξίδι, όπου οι κάτοικοι πετούν χρωματιστό αλεύρι ο ένας στον άλλο. Είναι μια ημέρα που συνδυάζει την κατάνυξη της εκκλησίας με τη χαρά της επερχόμενης άνοιξης.
Οι επισκέπτες ενθαρρύνονται να συμμετάσχουν στους εορτασμούς δοκιμάζοντας λαγάνα και νηστίσιμα μεζεδάκια. Είναι σημαντικό να σεβαστούν τη θρησκευτική σημασία της ημέρας και τη νηστεία, αποφεύγοντας την κατανάλωση κρέατος σε δημόσιους χώρους όπου γιορτάζουν οι ντόπιοι. Ο καιρός τον Φεβρουάριο είναι συνήθως ήπιος (10-15°C), οπότε προτείνεται ελαφρύς αλλά ζεστός ρουχισμός για τις εξωτερικές δραστηριότητες. Αν επισκεφθείτε εκκλησίες, η ενδυμασία πρέπει να είναι σεμνή, ενώ η παρακολούθηση των λειτουργιών απαιτεί ησυχία και σεβασμό.
Αν και οι παραδόσεις είναι σχεδόν ταυτόσημες, στην Κύπρο η ημέρα αναφέρεται συχνά και ως «Πράσινη Δευτέρα» (Green Monday), δίνοντας έμφαση στην έξοδο στη φύση και την κατανάλωση λαχανικών. Και στις δύο χώρες, η ουσία παραμένει η ίδια: η προετοιμασία για το Πάσχα μέσω της νηστείας και της αποχής από τις κοσμικές απολαύσεις. Οι επισκέπτες και στις δύο χώρες θα συναντήσουν την ίδια ζεστή φιλοξενία και την ίδια προσήλωση στα παραδοσιακά εδέσματα και το πέταγμα του χαρταετού.
Historical Dates
Clean Monday dates in Greece from 2010 to 2025
| Year | Day of Week | Date |
|---|---|---|
| 2025 | Monday | March 3, 2025 |
| 2024 | Monday | March 18, 2024 |
| 2023 | Monday | February 27, 2023 |
| 2022 | Monday | March 7, 2022 |
| 2021 | Monday | March 15, 2021 |
| 2020 | Monday | March 2, 2020 |
| 2019 | Monday | March 11, 2019 |
| 2018 | Monday | February 19, 2018 |
| 2017 | Monday | February 27, 2017 |
| 2016 | Monday | March 14, 2016 |
| 2015 | Monday | February 23, 2015 |
| 2014 | Monday | March 3, 2014 |
| 2013 | Monday | March 18, 2013 |
| 2012 | Monday | February 27, 2012 |
| 2011 | Monday | March 7, 2011 |
| 2010 | Monday | February 15, 2010 |
Note: Holiday dates may vary. Some holidays follow lunar calendars or have different observance dates. Purple indicates weekends.
Quick Actions
About Greece
- Country Code
- GR
- Continent
- Europe
- Total Holidays
- 11