Victory Day

Што такое Дзень Перамогі?

Дзень Перамогі — адзін з самых паважаных і хвалюючых свят у Беларусі. Гэта дзень, які нагадвае аб самай крывавай вайне ў гісторыі чалавецтва і аб той неверагоднай цане, якую заплацілі нашыя продкі за мірнае неба над галавой. 9 траўня — гэта не проста дата ў календары, гэта сімвал Перамогі над фашызмам, сімвал мужнасці, стойкасці і нескоранасці беларускага народа. У гэты дзень мы ўшаноўваем памяць тых, хто загінуў, вызваляючы нашу зямлю, і дзякуем тым, хто дайшоў да пераможнага канца і вярнуўся дадому.

Асаблівасць Дня Перамогі ў Беларусі заключаецца ў яго глыбокай асабістай і грамадскай значнасці. Вайна пакінула незагойны след у лёсе кожнай беларускай сям’і. Па сцвярджэнні гісторыкаў, Беларусь страціла каля трэці свайго дапаможнага насельніцтва — ад двух з паловай да трох мільёнаў чалавек. Не было ніводнай сям’і, якая б не аплакала страт. Таму 9 траўня — гэта свята са слязамі на вачах, свята гордасці за подзвіг дзядоў і прадзедаў, і вечная памяць пра іх. Гэты дзень аб’ядноўвае пакаленні, нагадваючы, што мір — гэта не дадзенасць, а вынік вялікай ахвярнасці.

Калі адзначаецца Дзень Перамогі ў 2026 годзе?

У 2026 годзе Дзень Перамогі адзначаецца, як і заўсёды, 9 траўня. Гэта субота, May 9, 2026. Дата свята з’яўляецца нязменнай і замацаванай на дзяржаўным узроўні. Гэта не пераменная дата, як, напрыклад, Вялікдзень, а фіксаваны дзень, прысвечаны канкрэтнай гістарычнай падзеі — дню капітуляцыі фашысцкай Германіі ў 1945 годзе.

На сённяшні дзень да свята засталося 81 дзён. Гэта час, калі па ўсёй краіне ідуць апошнія падрыхтоўкі: дэкаруюцца вуліцы, рыхтуюцца святочныя мерапрыемствы, і самае галоўнае — ідзе работа па даглядзе за мемарыяльнымі комплэксамі і магіламі воінаў. У 2026 годзе, як і штогод, чакаецца шырокае адзначэнне свята з удзелам кіраўніцтва краіны, ветэранаў і шырокіх грамадзскіх масаў.

Гістарычная даведка: адкуль узялася Перамога?

Каб зразумець веліч Дня Перамогі, трэба зазірнуць у мінулае. Вялікая Айчынная вайна для Беларусі пачалася 22 чэрвеня 1941 года і стала найцяжэйшым выпрабаваннем у гісторыі нацыі. На працягу трох тыдняў тэрыторыя рэспублікі была акупавана. За час вайны Беларусь страціла кожнага трэцяга свайго жыхара. Горад-герой Берасце, дзе крэпасць трымалася да апошняга, стаў сімвалам неверагоднага гераізму. На тэрыторыі рэспублікі дзейнічалі самыя магутныя ў Еўропе партызанскія злучэнні, якія з’яўляліся сапраўдным «другім фронтам» у тыле ворага. Падлічана, што партызаны і падпольшчыкі знішчылі амаль 500 тысяч ворагаў, падарвалі тысячы варожых эшалонаў.

Вызваленне Беларусі пачалося ў канцы 1943 года, але апагеем стаў стратэгічны наступ «Баграціён» у чэрвені 1944 года. У выніку гэтай аперацыі была вызвалена ўся тэрыторыя рэспублікі, уключаючы сталіцу — Мінск (4 ліпеня 1944 года). Менавіта гэты дзень — 3 ліпеня — сёння адзначаецца як Дзень Незалежнасці Рэспублікі Беларусь. Аднак Дзень Перамогі 9 траўня — гэта фінальная кропка ў вайне, дзень, калі фашысцкая Германія падпісала акт безумоўнай капітуляцыі. Для савецкага народа, у тым ліку і для беларусаў, гэта была перамога, якая каштавала неверагодных страт, але прынесла даўно чаканы мір.

Як адзначаюць свята? Традыцыі і звычаі

Адзначэнне Дня Перамогі ў Беларусі мае сваёй унікальныя рысы, якія спалучаюць дзяржаўныя цырымоніі і народныя традыцыі.

Урачыстыя мерапрыемствы ў Мінску

Святочныя мерапрыемствы ў сталіцы носяць масштабны характар. Усё пачынаецца з урачыстага ўскладання вянкоў да манумента Перамогі на Пераможцаў плошчы. У гэтым цырымоніі прымае ўдзел Прэзідэнт Рэспублікі Беларусь, кіраўнікі дзяржаўных органаў, дыпламаты, святары розных канфесій і, вядома ж, ветэраны. Для іх — галоўныя гераі дня. У апошнія гады на святкаванні прысутнічаюць некалькі соцень ветэранаў, у тым ліку і замежныя.

Адным з самых урачыстых момантаў з’яўляецца ваенны парад. Раней ён праводзіўся на плошчы Перамогі, а ў апошнія гады перамясціўся на цэнтральную вуліцу горада — праспект Пераможцаў. У парадзе прымаюць удзел воіны-вызваліцелі, цяперашнія вайскоўцы, супрацоўнікі спецпадраздзяленняў, а таксама тэхніка — як гістарычная, так і сучасная. Гэта сімвалічнае спалучэнне мінулай і цяперашняй моцы краіны.

Пасля парада адбываецца канцэртная праграма. Галоўныя плошчы і паркі горада напаўняюцца музыкай: выступаюць ансамблі, эстрадныя выканаўцы, ваенныя аркестры. Свята працягваецца да позняй ночы і завяршаецца велічным салютам, які разрываецца ў небе над горадам.

Агульнанацыянальная хвіліна маўчання

У 12 гадзін дня па ўсёй краіне, ад буйных гарадоў да маленькіх вёсак, абвяшчаецца хвіліна маўчання. У гэты час гудкі прадпрыемстваў, сірэны і звон царкоўных званоў нагадваюць пра тых, хто не вярнуўся з вайны. Гэта самы хвалюючы і ўрачысты момант свята, які прымушае спыніцца і ўшанаваць памяць загінулых.

Рэспубліканская акцыя «Беларусь памятае»

Адной з важных традыцый стала правядзенне акцыі «Беларусь памятае». Яна з’яўляецца аналагам расійскага «Бесмяротнага палка», але мае свае асаблівасці. Людзі выходзяць на вуліцы з партрэтамі сваіх родных — франтавікоў, партызан, падпольшчыкаў, тых, хто працаваў у тыле. Гэта не столькі дэманстрацыя, колькі шэсце памяці. Яно праходзіць у многіх гарадах, але галоўныя мерапрыемствы — у Мінску і Берасці. Удзельнікі акцыі ідуць з фатаграфіямі продкаў, каб нагадаць: мы памятаем кожнага, хто наблізіў Перамогу.

Святкаванні па ўсёй краіне

У кожным горадзе і раёне праходзяць уласныя святочныя мерапрыемствы. У Берасці, дзе вайна пачалася першай, урачыстасці ладзяцца ля Берасцейскай крэпасці. У Гродне, Віцебску, Магілёве, Гомелі і іншых гарадах праводзяцца канцэрты, мітынгі-рэквіемы, ускладанне вянкоў да помнікаў. У вёсках жыхары збіраюцца на ўрачыстыя сходы, ушаноўваюць памяць загінулых землякоў, наведваюць брацкія магілы.

Сямейныя традыцыі

Для многіх сем’яў 9 траўня — гэта дзень, калі ўсе збіраюцца разам. Старэйшае пакаленне расказвае гісторыі вайны, дзеці і ўнукі слухаюць іх. У гэты дзнях часта наведваюць месцы пахаванняў сваіх родных, укладаюць кветкі, прыбіраюць тэрыторыю. Гэта даніна павагі не толькі агульным перамогам, але і асабістай памяці.

Практычная інфармацыя для жыхароў і гасцей

Дзень Перамогі з’яўляецца дзяржаўным святам, і гэта накладвае пэўны адбітак на жыццё краіны.

Статус свята і выхадныя дні

9 траўня — афіцыйны выхадны дзень. Усе дзяржаўныя ўстановы, школы, большасць прадпрыемстваў і кампаній не працуюць. Гэта дазваляе ўсім жадаючым прыняць удзел у святочных мерапрыемствах.

Што працуе ў гэты дзень?

Хоць гэта выхадны, некаторыя службы працуюць: Гандаль: Працуюць прадуктовыя крамы, гандлёвыя цэнтры, кіёскі. Аднак іх графік можа адрознівацца ад звычайнага, часта да 18-20 гадзін. Транспарт: Грамадскі транспарт (аўтобусы, тралейбусы, метрапалітэн) працуе ў звычайным рэжыме, але варта чакаць магчымых часовых абмежаванняў руху ў цэнтры горада з-за парада і шэсця.

• Службы харчавання: Рэстараны, кавярні, сталовыя часта працуюць, але лепш загадзя удакладніць іх графік.

Парадак дня і меры бяспекі

У дзень свята, асабліва ў Мінску, варта быць гатовым да вялікай колькасці людзей і магчымых дарожных затораў. Калі вы збіраецеся на цэнтральныя мерапрыемствы, лепш карыстацца грамадскім транспартам. Пры наведванні афіцыйных цырымоній варта апранацца ў строгі, паважлівы адзенне. Паводзіць сябе трэба ўрачыста і ўважліва.

Падрыхтоўка да 2026 года

У 2026 годзе, у сувязі з 80